Ładowanie...
Przejdź do treści
Widziane z przeszłości
Marko Bezruczko. Ukraiński generał w obronie Zamościa
Paweł Stachowiak
Wszystko zależało od utrzymania Zamościa. Gdyby pod koniec sierpnia twierdza upadła, sukces Bitwy Warszawskiej mógłby zostać zaprzepaszczony, a Polska znów…
Izrael zbudowany na pamięci o Zagładzie sam stał się agresorem
Jacek Borkowicz
Pamięć o Zagładzie miała być fundamentem państwa, które nigdy nie pozwoli skrzywdzić człowieka. Omer Bartov pyta, kiedy ta idea zaczęła się zmieniać.
Między ołtarzem a barykadą. Kapelani powstania warszawskiego
Paweł Stachowiak
Ważniejsze od pytania, czy powstanie miało sens, było dla duchownych być tam, gdzie są potrzebni – przy ludziach, dając poczucie sensu tam, gdzie świat zdawał…
28 lipca 754 r. zaczęło się średniowiecze. Historia Europy mogła być inna
Jacek Borkowicz
Gdy papiestwu groził upadek, jeden odważny sojusz odmienił losy Zachodu. 1272 lata temu, 28 lipca 754 roku, zaczęło się średniowiecze.
Rewolucja przegrała z wiarą. Francja znów zaskakuje
Mirosław Konkel
Współczesna dyskryminacja nie przypomina terroru rewolucji francuskiej. A jednak historia zdaje się powtarzać: im silniejsza presja, tym więcej świadectw wiary…
Rzeź wołyńska: czas na uzdrowienie pamięci
Paweł Stachowiak
Pamięć to „zbiorowy obowiązek” i nie godzi się abyśmy – Ukraińcy i Polacy – dali się powodować tym politykom, dla których historia jest tylko instrumentem…
Bitwa pod Konotopem pokazuje, co Polska i Ukraina mogą osiągnąć razem
Jacek Borkowicz
Ponad 360 lat temu Polacy i Ukraińcy wspólnie zadali Rosji jedną z największych klęsk w jej historii. Zwycięstwo pod Konotopem było jednak nie tylko triumfem…
Poznański Czerwiec coraz dalszy
Dominik Robakowski
Mija 70 lat od Poznańskiego Czerwca. Odchodzą ostatni świadkowie, a świat roku 1956 staje się dla nas coraz bardziej obcy. Jak wyglądało miasto, codzienne…
Dwaj chłopcy, dwie śmierci, jeden system. Historia Romka i Pétera
Paweł Stachowiak
Romka zabiła kula podczas ulicznych walk w Poznaniu. Pétera – wyrok wykonany z zimną premedytacją po węgierskiej rewolucji. Ich biografie pokazują, jak różne…
W cieniu „Potopu”
Jacek Borkowicz
Za potopu Matka Boża ocaliła Rzeczpospolitą dwukrotnie: na Jasnej Górze i w Lachowiczach. O tym drugim wydarzeniu zapomnieliśmy. Dlaczego? Nad tym warto…
Kapłan, który nie chciał milczeć. Męczeństwo ks. Romana Kotlarza
Paweł Stachowiak
Gdy władza nazywała robotników „warchołami”, on publicznie stanął po ich stronie. Ks. Roman Kotlarz nie był liderem protestu, ale jego gest solidarności okazał…
Czego nie wiecie o UPA (i nie chcielibyście wiedzieć)
Jacek Borkowicz
Prawda o tej formacji nie jest ani jednolicie czarna, ani jednolicie biała. To niewygodne dla schematycznie myślących Polaków i Ukraińców.
Urodził się jako niewolnik. Ameryka buduje sanktuarium pierwszego czarnoskórego księdza
Jacek Borkowicz
Urodził się na plantacji niewolników, uciekł z rodziną na wolną ziemię, a mimo rasowych uprzedzeń został pierwszym czarnoskórym katolickim księdzem w historii…
Jeszcze Polska nie zginęła
Bernadeta Kruszyk
„Każdy ptak powinien tak śpiewać, jak jemu dziób urósł. Ponieważ nam po polsku urósł, więc chcemy po polsku śpiewać”. 125 lat wybuchł strajk dzieci…
Nie byliśmy piekłem chłopów
Jacek Borkowicz
Czego uczy młodych Polaków Kamil Janicki, zachęcający do likwidacji święta 3 maja: szacunku dla prawdy czy pogardy dla przeszłości własnego narodu? Spróbujmy…
Zmarnowana szansa
Jacek Borkowicz
Przypadek polskich Tatarów znakomicie ilustruje przyczynę, dla której Konstytucja 3 maja – owoc wysiłku narodu ku naprawie Rzeczypospolitej – tak prędko…
Historia, pamięć i tożsamość
Paweł Stachowiak
29 kwietnia, w rocznicę wyzwolenia obozu koncentracyjnego w Dachau, obchodzimy Dzień Męczeństwa Duchowieństwa Polskiego. Dyskusja o martyrologii księży podczas…
13 lat więzienia i „1001 kropel Ewangelii”. Niezwykła historia kard. Van Thuana
Jacek Borkowicz
Aresztowany przez komunistów, przez lata odcięty od świata, bez pewności, czy kiedykolwiek odzyska wolność. W więziennej celi kard. Nguyen Van Thuan stworzył…
Kulturowa pozycja seniorów
Bartłomiej Gapiński
Od posągowego autorytetu, przez partnera w dialogu, aż po ucznia nowoczesności. Choć modele kultury się zmieniają, to osoby starsze pozostają bezcenne, będąc…
Zbrodnia katyńska. Bohaterska ucieczka
Wojciech Bogajewski
Kozielsk, obóz dla polskich żołnierzy, powstał 25 września 1939 roku. Szóstego dnia wojny Beria wystał pismo do wszystkich dowódców frontowych, że polskich…
Ostatnia z „Parasola"
Karolina Sternal
Jej losy nierozerwalnie łączą się z powstaniem warszawskim i słynnym „Parasolem”. To z tym batalionem walczyła na Woli oraz Starym Mieście i kanałami…
Wielkanoc, która zmieniła Polskę
Jacek Borkowicz
Wielkanoc 1791 roku stała się tłem dla jednego z najbardziej przełomowych momentów w historii Rzeczypospolitej. W cieniu rodzinnego spotkania i politycznych…
Pius XII i milczenie wobec Zagłady. Co ujawniają tajne archiwa?
Szymon Bojdo
Nowe badania nad watykańskimi archiwami pokazują, że Pius XII wiedział o Holokauście znacznie więcej, niż sądzono. Tysiące dramatycznych listów z prośbami o…
Arka polskiej kultury
Jacek Borkowicz
Gdy zabrakło polskiego państwa, w imieniu narodu zastąpiły je wybitne jednostki. Robiły swoje, nawet lepiej niżby robili to państwowi urzędnicy. Józef…
Najwyższe dobro
Bartłomiej Gapiński
Chleb był na wsi tradycyjnej podstawowym produktem spożywczym. Jedno z przysłów ludowych wyrażało tę prawdę dosadnie: „Gdzie jest chleb, sól i woda, tam nie ma…
Wybaczcie tym, którzy mnie skrzywdzili
Jacek Borkowicz
80 lat temu z rąk komunistów poniosła męczeńską śmierć grupa katolików z albańskiego miasta Szkodra. Inni skazani zostali na długoletnie wyroki ciężkiego…
Kłopotliwa kanonizacja
Dawid Gospodarek
Rumuńscy męczennicy są oskarżani o sprzyjanie faszyzmowi i antysemityzm, a jednocześnie wokół niektórych mają miejsce cudowne wydarzenia. Prawosławie w Rumunii…
Gdynia – mit założycielski odrodzonej Polski
Paweł Stachowiak
Rok setnej rocznicy narodzin miasta skłania do spojrzenia na Gdynię nie tylko jak na port czy urbanistyczny sukces, lecz jak na opowieść o ludziach.
Ciocia, co sobie męża nie brała
Bartłomiej Gapiński
Samotne kobiety na wsi tradycyjnej nie miały łatwego życia. Z czasem jednak znajdywano dla nich miejsce. Już nie jako „stare panny”, a „ciocie”, pomagały w …
Walcząc o sprawiedliwość
Agnieszka Kostuch
Ta książka to dużo więcej niż dziennikarska relacja z procesu strażnika obozowego. To kompendium wiedzy o niemieckim wymiarze sprawiedliwości, socjologiczna…
Człowiek z obrazu
Jacek Borkowicz
Scena z kazania ks. Piotra Skargi na obrazie Jana Matejki nigdy się nie wydarzyła. Czy oznacza to, że wizerunek oddaje nam fałszywy obraz kaznodziei? Nie,…
Bohaterstwo obowiązku
Paweł Stachowiak
Biografia Cyryla Ratajskiego stanowi przykład myślenia o państwie w kategoriach trwałości i funkcjonalności. Nie przypisywał dużego znaczenia charyzmie…
Żywotna tradycja
Bartłomiej Gapiński
Dziś obalanych jest szereg stereotypów odnośnie do dawnej duchowości. W tym artykule chciałbym przyjrzeć się religijności ludowej. Wiara była w świecie kultury…
Rozum ponad wszystko
Paweł Stachowiak
Zmarły równe 200 lat temu Stanisław Staszic nie pasuje do naszej romantyczno-martyrologicznej tradycji, bo nie był powstańcem, konspiratorem ani zesłańcem. Był…
Starość nie radość
Bartłomiej Gapiński
Tytułowe powiedzenie odnosiło się nie tylko do problemów zdrowotnych seniorów, ale także do ich coraz mniejszego znaczenia w rodzinie i coraz większego ubóstwa…
Wielkopolska droga do niepodległości
Wojciech Bogajewski
Po powstaniu styczniowym tylko około 10 procent Polaków uważało, że Polska w przyszłości się odrodzi, a po 55 latach Wielkopolanie własnymi siłami odzyskali…
Między prawdą a mitem
Paweł Stachowiak
Wydarzenia przełomu 1918 i 1919 roku głęboko zakorzeniły się w pamięci Wielkopolan. Nie ma już pośród nas powstańców, a samo powstanie wielkopolskie przechodzi…
Znów budzą się demony
Paweł Stachowiak
Niemal trzy lata temu zerwaliśmy się do powszechnego, fenomenalnego i podziwianego aktu pomocy i solidarności z Ukraińcami. Dziś niewiele z tego wzmożenia…
Dwie niepodległości
Paweł Stachowiak
Dwukrotnie – u zarania i o zmierzchu XX wieku – nasza ojczyzna „wybijała się na niepodległość”. Najpierw w roku 1918, później – w 1989. Które pokolenia Polaków…
Ludowa interpretacja „szaleństwa”
Bartłomiej Gapiński
W dawnej kulturze chłopskiej odium szaleństwa przypisywano nie tylko osobom chorym psychicznie, ale także tym z niepełnosprawnością intelektualną, podobnie jak…
Choinka dla barona
120 lat temu rewolucja na Łotwie i w Estonii puściła z dymem kilkaset dworów i pałaców niemieckiej szlachty. Ten splot wrogości klasowej i etnicznej był czymś…
Wyjątkowy wśród polskich miesięcy
Paweł Stachowiak
Bunt w sierpniu 1980 roku był wyjątkowy. Nie było demonstracji, płonących komitetów, pacyfikacji protestów. Były za to rozmowy, które zakończyły się…
Duch 1920 roku
Paweł Stachowiak
Jeśli chcemy mówić o „cudzie”, to raczej dostrzeżmy go w „duchu 1920 roku”, w masowym odruchu ratowania państwa, którego istnienia do niedawna wcale nie…
Zachciało się starej babie młodego galanta
Bartłomiej Gapiński
W wiejskim świecie bardzo silnie obecne były patriarchalne wzorce oglądu świata. Dlatego związek starszej kobiety z młodym mężczyzną był czymś niedorzecznym i …
Oj biada, mi biada, żem poszła za dziada
Bartłomiej Gapiński
Motyw ślubu starego z młodą zachwycił ludoznawców i stał się inspiracją m.in. dla literatów, na czele z Reymontem. Może to właśnie dzięki Chłopom przetrwał on…
Czyi chłopcy?
Paweł Stachowiak
Spór o „naszych chłopców” w mundurach Wehrmachtu pokazuje zawiłości polskiej pamięci historycznej. Została ona uformowana wokół rzeczywistości warszawsko-…
(Nie)zależni od innych
Bartłomiej Gapiński
Dożywocia pozwalały zapewnić życie na starość przed pojawieniem się rent i emerytur rolniczych. W Wielkopolsce seniorzy mogli liczyć wręcz na komfort, w…
Kobiety w kulturze ludowej
Bartłomiej Gapiński
Przez lata była to grupa pomijana w refleksji etnograficznej czy historycznej. Współcześnie nakłada się na nią dość stereotypowe kalki, tymczasem życie…
Stronicowanie
Strona
1
Strona
2
Strona
3
Strona
4
Następna strona
Następna strona ›
Ostatnia strona
Koniec »
User menu
Zaloguj
Prenumerata
☰
Użytkownik
Zaloguj
Szukaj
Menu
Najnowsze wydanie
Archiwum
Autorzy
Serwisy
Podkast
Tematy
Kategorie
Kościół
Duchowość
Relacje
Polska
Świat
Kultura
Historia
Archiwum
Autorzy
Serwisy specjalne
Najnowsze wydanie
Podkast
Więcej
Regulamin serwisu
Tematy
Kategorie
Kościół
Duchowość
Relacje
Polska
Świat
Kultura
Historia
Archiwum
Autorzy
Serwisy specjalne
Najnowsze wydanie
Podkast
Prenumerata
Ścieżka nawigacyjna
Strona główna
Widziane z przeszłości
rE-medium
Najlepsze dziennikarstwo zawsze z Tobą
Dodaj skrót do ekranu
