Dlaczego szukacie Żyjącego wśród umarłych

Czy Jezus mógł nie zmartwychwstać, skoro powiedział "Kto we Mnie wierzy, nie umrze na wieki" (J 11, 26), albo też "Kto spożywa ten chleb, będzie żył na wieki" (J 6, 58)? Można potraktować jako retoryczne takie pytania, ale jeśli się mówi, że On zmartwychwstał, to skąd wiemy, czy to prawda? Co tej prawdy dowodzi?

Czy jest dowód?

Powiedzieć, że o zmartwychwstaniu wiemy z Ewangelii, jest pewnym uproszczeniem. To prawda, że wszystkie cztery Ewangelie zamykają temat zmartwychwstania Chrystusa. Wszystkie też zamieszczają opis scen przy Jego grobie w pierwszy dzień tygodnia o świcie, wszystkie mówią o Jego ukazywaniu się, poczynając od trzeciego dnia po ukrzyżowaniu (tzw. chrystofanie), zaś dalsze części Nowego Testamentu przytaczają zręby kazań Apostołów na temat Jego działalności, śmierci i dowodów, że On żyje (Dz 1, 3). Czy zasługują te źródła na naszą wiarę? Czy możemy polegać na "całkowitej pewności nauk" (Łk 1, 4), których i nam udzielono?

Zmartwychwstanie jest i pozostanie przedmiotem wiary religijnej. Tylko na drodze takiej wiary może ono być przyjęte z respektem dla samej prawdy, jak i dla rozumnej natury człowieka. Zmartwychwstanie Chrystusa jest przedmiotem wiary dlatego, że On nie powrócił do życia ziemskiego, jak to miało miejsce w przypadku Łazarza, córki Jaira, albo młodzieńca z Nain, lecz przez śmierć, jak przez bramę, wszedł do pełni życia. Na ziemi jednak pozostawił "ślady", które mogą pomóc, aby wiara w zmartwychwstanie była rozumna.

Czy są świadkowie?

Jak zatem dowiedzieli się ci, na których świadectwie opiera się wiara Kościoła i nasza o tym, że Chrystus zmartwychwstał? Na czym się opiera to ich świadectwo? O wydarzeniu tym mówią Ewangelie, Dzieje Apostolskie, a także Listy św. Pawła. Materiał ten można podzielić na dwie grupy: wcześniejszą i późniejszą, a każdą z nich też na dwie części. Grupa wcześniejsza obejmuje opis odkrycia pustego grobu Jezusa oraz chrystofanie, czyli ukazywanie się Chrystusa uczniom po Jego zmartwychwstaniu. Drugą grupę stanowią pierwotne wyznania wiary oraz pierwsze kazania Apostołów. Obszerny zbiór pierwszych wyznań wiary i refleksji teologicznej nad zmartwychwstaniem Chrystusa zawiera Pierwszy List św. Pawła do Koryntian.

Ewangelie zgodnie mówią, że wczesnym rankiem, nazajutrz po szabacie, grupka kobiet, które były obecne przy pogrzebie Jezusa, poszła do grobu, aby dopełnić powinności związanych z pogrzebem (Marek i Łukasz mówią o wonnościach, według Jana 19, 39n zakupił je już wcześniej Nikodem i umieścił w grobie). Z powodu zapadającego w piątek zmierzchu, a tym samym zaczynającego się szabatu, nie zdążono wykonać wszystkich powinności związanych z pogrzebem. W każdym razie w oczach Ewangelistów pogrzeb Jezusa nie był zwyczajnym pogrzebem, jak nie była zwyczajna Jego śmierć. Na to wskazują uwagi, że: ciało Jezusa złożono w nowym grobowcu, w którym jeszcze nikogo nie pochowano; kobiety, które towarzyszyły ostatniej posłudze wobec Jezusa przyglądały się temu obrzędowi z uwagą; na grób zatoczono wielki kamień; światła szabatu zaczynały już świecić; wreszcie - jak podaje Mateusz - Żydzi zaciągnęli straż u grobu z obawy przed wykradzeniem ciała przez uczniów.

Każda z Ewangelii - jak widać - na coś szczególnego zwraca uwagę, stara się podkreślić inny detal, ubogacając tym świadectwo pierwotnego Kościoła o niezmiernie głęboką treść. Ułatwia to i nam wczuć się w klimat owego poranka pierwszego dnia tygodnia. Nietrudno sobie wyobrazić, jak ogromne było zaskoczenie kobiet, nieświadomych na razie tego, co nastąpiło, kiedy zobaczyły grób Jezusa pusty! Niebawem wszak świat usłyszy okrzyk "Powstał z martwych!" To najstarsze wyznanie wiary uczniów Jezusa. Ono zmieniło los człowieka i oblicze świata, zmieniło się usposobienie uczniów Jezusa, a tym samym ich misja jako Apostołów, wreszcie zmieniła się natura wspólnoty wyznawców Chrystusa jako Kościoła. Ten okrzyk rozlegać się będzie do końca świata. Tak więc źródłem wiary Kościoła od początku był widzialny znak pustego grobu Jezusa, a także chrystofanie, czyli jego zjawienia uczniom i niewiastom, a także teksty Starego Testamentu, które ten fakt zapowiadały.