Wolimy czuć się dobrze, więc wyrzuty sumienia odpychamy, aż w końcu zostają uśpione i wierzymy, że zawsze byliśmy w porządku. To samo działa w skali makro, bo przecież mikro składa się na makro: historie pojedynczych ludzi składają się na historie narodów. Tyle że w pewnym momencie pojedynczy ludzie zaczynają odkrywać, że ich historia jest zafałszowana i starają się dowiedzieć, jak było naprawdę. Inni zaś wciąż w tę prawdę nie mogą uwierzyć. Piszę o tym w kontekście Międzynarodowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holokaustu. Bo wielu z nas wciąż ma trudność w dojrzeniu prawdy o wielu Polakach, którzy mają na sumieniu wielu Żydów. Wciąż jesteśmy tak bardzo wyczuleni na to, że ktoś – jakiś Żyd! – wypomni nam antysemityzm. Jak może! Przecież my też cierpieliśmy! Też nas mordowano! I – tu pada koronny argument – ryzykowaliśmy własne życie, by ratować Żydów i to Polaków jest najwięcej wśród Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.
Szukam prawdy, bo głęboko wierzę w to, że prawda nas wyzwoli. Prawda nie musi być miła i komfortowa, nie o komfort w niej chodzi. Nie chodzi też o atak, oskarżenia i sądy. Rok temu napisałam książkę, w której zmierzyłam się z pewną niechlubną prawdą mojej rodziny. Nie, nie mam na sumieniu śmierci dwadzieściorga dzieci żydowskich, za którą odpowiada mój krewny. Ale moje sumienie jest obarczone zachowaniem pamięci o tych dzieciach. Po to tę książkę napisałam. Ciekawe jednak, że bardziej czytelników zainteresowała historia rodzinnego tabu, a na spotkaniach autorskich okazywało się, że wstydliwych tajemnic związanych z przeszłością i historią jest w naszych rodzinach sporo. I że nadszedł czas, żeby o nich mówić głośno, bo dławią.
Dzisiaj chcę wszystkim przypominać o „moich” dzieciach, ofiarach Holokaustu. Najmłodsze miało 5 lat, najstarsze 12. Pochodziły z różnych krajów, dziesięć z nich z Polski. Razem ze swoimi rodzicami zostały przywiezione do Auschwitz latem 1944 r., a jesienią znalazły się pod Hamburgiem w obozie w Neuengamme. Przeprowadzano na nich eksperymenty medyczne. Według rozkazu Himmlera świat miał się o nich nigdy nie dowiedzieć. Zostały zamordowane z udziałem mojego krewnego, lekarza SS, w kwietniu 1945 r. Znam ich imiona i twarze. Nie chcę o nich zapomnieć.
Cały artykuł przeczytasz z aktywną subskrypcją
Odblokuj ten tekst i czytaj cały „Przewodnik Katolicki”.
W subskrypcji otrzymujesz dostęp do:
- wszystkich wydań on-line papierowego „Przewodnika Katolickiego”;
- wszystkich wydań online dodatków i wydań specjalnych „Przewodnika Katolickiego”;
- wszystkich płatnych treści publikowanych na stronie „przewodnik-katolicki.pl”.
Subskrybuj, pogłębiaj perspektywę i inspiruj w rozmowach.
Masz konto? Zaloguj się
Subskrypcja miesięczna

Zyskaj codzienny dostęp do wartościowych treści, które pomagają lepiej rozumieć świat, wiarę i współczesne wydarzenia — gdziekolwiek jesteś i kiedy tylko chcesz.
Co otrzymujesz w subskrypcji?
- Nieograniczony dostęp do wszystkich nowych wydań online oraz bogatego archiwum numerów
- Możliwość czytania aktualnych komentarzy i analiz jeszcze przed wydaniem papierowym
- Dostęp do pełnej zawartości tygodnika w wersji internetowej
- Ekskluzywne materiały publikowane wyłącznie online
- Wygodne korzystanie na telefonie, tablecie i komputerze — w domu, pracy i podróży
- Dodatkowo: e-wydanie każdego numeru w wygodnym formacie PDF
Wypróbuj bez ryzyka
Rozpocznij od 14 dni bezpłatnego dostępu i sprawdź wszystkie możliwości serwisu.
Po okresie próbnym subskrypcja kosztuje tylko 19,90 zł miesięcznie.
↺ Subskrypcja odnawia się automatycznie — możesz zrezygnować w dowolnym momencie.
Subskrypcja roczna

Wybierz dostęp na cały rok i korzystaj z pełni treści w najlepszej cenie — bez przerw i bez ograniczeń.
Co otrzymujesz w subskrypcji?
- Nieograniczony dostęp do wszystkich nowych wydań online oraz bogatego archiwum numerów
- Możliwość czytania aktualnych komentarzy i analiz jeszcze przed wydaniem papierowym
- Dostęp do pełnej zawartości tygodnika w wersji internetowej
- Ekskluzywne materiały publikowane wyłącznie online
- Wygodne korzystanie na telefonie, tablecie i komputerze — w domu, pracy i podróży
- Dodatkowo: e-wydanie każdego numeru w wygodnym formacie PDF
Najlepsza cena
Wybierając płatność roczną z góry, otrzymujesz 25% rabatu i oszczędzasz 66 zł względem rozliczenia miesięcznego.
- Standardowy koszt w skali roku (płatność miesięczna): 239 zł
- Cena po rabacie przy płatności z góry: 173 zł
↺ Subskrypcja odnawia się automatycznie — możesz zrezygnować w dowolnym momencie.













