Logo Przewdonik Katolicki

1944 - 2014

Natalia Budzyńska
Fot.

Na tegoroczną 70. rocznicę wybuchu powstania warszawskiego zaproszeni zostali wszyscy żyjący powstańcy, mieszkający często w dalekich zakątkach świata. Muzeum Powstania Warszawskiego przygotowało wyjątkowy plan obchodów, którego kulminacja będzie miała miejsce 1 sierpnia.

1 sierpnia w Warszawie to dzień wyjątkowy – ogromna w tym zasługa powstałego 10 lat temu wyjątkowego Muzeum Powstania Warszawskiego. To dzięki działalności Muzeum  coroczne obchody zmieniły swój charakter i ze sztywnego „apelu ku czci” przerodziły się w trwające kilka dni święto życia i pamięci. Kilkanaście lat temu rocznicę powstania warszawskiego czciły wybrane grupy: rodziny powstańców, harcerze, grupy miłośników historii i władze Warszawy. Dzisiaj wydarzeniami z 1944 r. żyje całe miasto, które miało przestać istnieć. Od czasu początków działalności muzeum obchody zaczynają wykraczać poza 1 sierpnia, cmentarz na Powązkach i pomnik na placu Krasińskich. Oczywiście, najważniejsi są powstańcy – w tym roku zostali zaproszeni wszyscy żyjący, a jest ich ok. 3340. Ponad 400 mieszka na stałe za granicą, przyjadą – jeśli pozwoli im na to zdrowie – z Argentyny, RPA i Gwatemali. Ponad 100 osób przybędzie ze Stanów Zjednoczonych. 30 lipca spotkają się z prezydentem Bronisławem Komorowskim w Parku Wolności przy muzeum. Wieczorem na dziedzińcu stołecznego ratusza powstańcy zobaczą spektakl Młoda Warszawa – życie codzienne walczącej stolicy, a jeszcze później, gdy się ściemni, na Stadionie Narodowym będą mogli jako pierwsi zobaczyć film fabularny Miasto 44, którego kinowa premiera odbędzie się we wrześniu. Kolejne dni to dla nich chwile najważniejsze: Msza polowa przy pomniku Powstania Warszawskiego i apel poległych przy pomniku Gloria Victis na Wojskowych Powązkach. Muzeum wychodzi poza ramy tych ważnych uroczystości, proponując spektakle, wystawy, gry miejskie, koncerty przeznaczone dla każdego, rozlewające się na całe miasto.

 

Wystawy

Jeszcze w lipcu w Muzeum Powstania Warszawskiego zostanie otwarta ekspozycja Ślady. Rzecz o pamięci, która jest opowieścią o szczególnych pamiątkach z czasów okupacji i powstania oraz o ich właścicielach. Natomiast w Alejach Ujazdowskich będzie można zobaczyć efekt zeszłorocznej pracy jednego z najbardziej cenionych polskich fotografów, Wojtka Wieteski i kilku jego pomocników, pod tytułem Powstańcy 1944/70/2014. Podczas  69. rocznicy wybuchu powstania Wieteska zrobił w zaaranżowanym w muzeum studio portrety weteranów walk z 1944 r. Właśnie te zdjęcia, a jest ich ponad 800, zobaczyć będzie można na planszach w formie prostopadłościanów wzdłuż Alej Ujazdowskich. Obok fotografii umieszczone będą informacje o bohaterach i ich krótkie wspomnienia. Ekspozycji będzie towarzyszyć album. W Fotoplastikonie Warszawskim już w lipcu otwarta została wystawa Warszawa 1910–1920 – stereoskopowy spacer ulicami miasta, którego już nie ma. To zupełnie unikatowa wystawa złożona z 48 stereoskopowych zdjęć przedstawiających Warszawę z I poł. XX w. Fotografie zostały przekazane przez prywatnego darczyńcę Wojciecha Majewskiego, a udostępniono je szerokiej publiczności po raz pierwszy. Jeśli ktoś nie był jeszcze w tym wyjątkowym miejscu, jakim dla klimatu przedwojennej Warszawy był Fotoplastikon, to koniecznie powinien zakosztować przedwojennej scenerii w każdym wymiarze. Warszawski Fotoplastikon jest niemym świadkiem historii Warszawy, powstał na początku XX w. i działa – z krótkimi przerwami – do dziś pod opieką Muzeum Powstania Warszawskiego. Jednak najważniejszym wydarzeniem wystawienniczym tegorocznych obchodów będzie otwarcie w Berlinie 29 lipca wystawy poświęconej powstaniu warszawskiemu. Przez 70 lat w Niemczech ukazała się zaledwie jedna książkowa monografia poświęcona powstaniu  i ekspozycja fotograficzna, która miała miejsce 10 lat temu. Tym razem wystawa przygotowana przez muzeum we współpracy z Fundacją Topografia Terroru zostanie otwarta przez prezydentów Niemiec i Polski, a pokazana zostanie w szczególnym miejscu. Będzie to centrum Berlina, przed budynkiem, w którym mieściła się główna siedziba dowództwa SS oraz Gestapo. To stamtąd najprawdopodobniej wydał rozkaz Heinrich Himmler, aby całkowicie zniszczyć Warszawę i wymordować 900 tys. jej mieszkańców. Na ekspozycję składa się 70 plansz z archiwalnymi fotografiami, m.in. pokolorowane fotografie z powstańczych kronik, informacje tekstowe, faksymile dokumentów, ale także dźwięk, elementy interaktywne i multimedialne. Berlińczycy zobaczą Warszawę II RP, jej zniszczenie i odbudowę, napaść i terror niemieckiego okupanta, działalność podziemnej armii. Fundacja Topografii Terroru zadbała o to, by kaci Warszawy nie pozostali anonimowi: na fotografiach zostaną podane ich nazwiska. Ekspozycję plenerową uzupełniać będzie interaktywna strona internetowa i aplikacje na smartfony oraz dwujęzyczny katalog. W specjalnie postawionym pawilonie będzie można obejrzeć wstrząsający film Miasto ruin – animację komputerową, która pokazuje popowstańczą Warszawę z lotu ptaka. Wystawa będzie trwała do końca października, a od września towarzyszyć jej będzie program edukacyjny dla berlińskich szkół, dyskusje panelowe z historykami.

 

Zrób zdjęcie!

„Twoja klisza z powstania” to nietypowa gra miejska, która organizowana jest od 2007 r. W przestrzeni miejskiej odgrywane są sceny z życia powstania, uczestnicy zostają wciągnięci w zagadkową fabułę, wcielając się w rolę powstańczych fotoreporterów. Wystarczy mieć ze sobą aparat fotograficzny, nawet taki w telefonie komórkowym. Uczestnicy muszą dotrzeć w określone miejsce w wyznaczonym czasie i uchwycić w obiektywie sceny z życia powstańców. Co roku scenariusz gry jest inny, choć obowiązują te same zasady. Każda edycja gromadzi kilkaset chętnych, przedtem trzeba się zarejestrować na stronie Muzeum Powstania Warszawskiego. W grze można wziąć udział w pojedynkę lub całą rodziną. Hasło 8. edycji brzmi: „Za wolność waszą i naszą”. Przypomina ono fakt, że w powstaniu po polskiej stronie walczyło wiele osób różnej narodowości. W związku z tym  tegoroczna „Klisza” ma charakter międzynarodowy i po raz pierwszy będzie przeznaczona także dla uczestników anglojęzycznych. Gra przeniesie uczestników w pierwsze dni powstania na warszawskim Czerniakowie. Jak wyglądało życie codzienne w odciętej dzielnicy? Dlaczego nie można chodzić swobodnie po Agrykoli? Wiele zagadek czeka na rozwiązanie podczas liczącej 5 km trasy, na której znajdują się miejsca na co dzień niedostępne dla zwiedzających. Zadaniem uczestników będzie wykonanie dokumentacji fotograficznej w czterech kategoriach: zdjęcie reportażowe, obiekt w ruchu, portret i detal.

 

Bieg z historią w tle

Muzeum przyciąga ludzi nie tylko z pasją fotograficzną, muzyczną czy teatralną, ale także sportową. Po swojemu mogą obchodzić 70. rocznicę powstania warszawskiego biegacze i rowerzyści oraz rolkarze. Do Biegu Powstania Warszawskiego, który odbędzie się po raz 26. mieszkańcy przygotowywali się już od początku lipca, biorąc udział w treningach biegowych „Z historią w tle”. Każdy z trzech treningów był okazją do poznania historii miasta, o co zadbał przewodnik – wolontariusz muzeum, który opowiadał o mijanych miejscach związanych z historią walk.  Po raz ósmy zorganizowana zostanie Masa Powstańcza, czyli przejazd rowerzystów i rolkarzy ulicami Warszawy w celu upamiętnienia uczestników powstania. Trasa przejazdu nie jest ustalana przypadkowo, kilka lat temu prowadziła śladami łączniczek, a przejazdom towarzyszyły nagrania ich wspomnień. Rowerzyści jechali też śladami powstańczych barykad, zgrupowania „Radosław” i „Żywiciel” oraz szlakiem Powstańczej Poczty Polowej. Trasa tegorocznej Masy przebiega przez Wolę, Żoliborz i Śródmieście, a organizatorzy będą starali się odtworzyć przebieg wydarzeń odbywających się w tych dzielnicach 70 lat temu. Trasa liczy ok. 30 km i weźmie w niej udział 2 tys. osób.

 

Teatr i śpiew

 

Spontaniczne śpiewanie na ulicach Warszawy ma już swoją tradycję, ale od kilku lat wielką popularnością cieszy się wspólne śpiewanie piosenek powstańczych i okupacyjnych na placu Piłsudskiego, które odbywa się 1 sierpnia wieczorem. Ta akcja muzyczna nosi nazwę „Warszawiacy śpiewają (nie)zakazane piosenki” i gromadzi ogromne tłumy. Przygotowane są jak zawsze telebimy, śpiewniki, utworzony specjalnie na tę okazję Chór Warszawiaków oraz profesjonalny chór Warszawskiej Opery Kameralnej. Najważniejszym wydarzeniem teatralnym będzie premiera spektaklu, która odbędzie się w nocy 1 sierpnia w Sali pod Liberatorem Muzeum Powstania Warszawskiego. Każdego roku wybrani twórcy mierzą się z tematem powstania warszawskiego. W tym roku poproszono o to Krystynę Jandę. Będzie to Pamiętnik z powstania warszawskiego Mirona Białoszewskiego w adaptacji, reżyserii i z udziałem Krystyny Jandy. Muzykę do spektaklu przygotował Jerzy Satanowski. Przedstawienie będzie powtarzane w kolejnych dniach sierpnia. 

 

Komentarze

Zostaw wiadomość

 Security code

Komentarze - Facebook

Ta strona używa cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki