Pracownik przed emeryturą

Obecnie kodeks pracy w art. 39 przewiduje zakaz wypowiadania umów o pracę pracownikom podczas 4 lat przed osiągnięciem przez niego wieku emerytalnego, jeżeli staż zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie świadczenia z osiągnięciem tego wieku.

Zakaz ten dotyczy wyłącznie umów o pracę, które mogą być wypowiedziane.

Natomiast nie stosuje się tego przepisu do umów rozwiązywanych za porozumieniem stron, bez wypowiedzenia z przyczyn zawinionych lub niezawinionych przez pracownika, rozwiązywanych z upływem czasu, na jaki zostały zawarte, czy też w przypadku wygaśnięcia umowy o pracę.

Zakaz obejmuje definitywne wypowiedzenia umowy o pracę oraz wypowiedzenia warunków pracy lub płacy (tak zwanego wypowiedzenia zmieniającego). Nie dotyczy on jednak przechodzenia na wcześniejsze emerytury.

Ponadto przepis ten dotyczy zarówno pracowników posiadających wymagany do uzyskania uprawnień emerytalnych okres zatrudnienia oraz tych pracowników, którzy nie mają jeszcze wymaganego okresu zatrudnienia, ale z osiągnięciem wieku emerytalnego ten okres osiągną.

Niestety z ochrony przewidzianej w art. 39 kodeksu pracy nie może skorzystać pracownik, któremu co prawda brakują 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, ale jego dalsze zatrudnienie nie umożliwia mu uzyskania prawa do emerytury wraz z osiągnięciem tego wieku.

Istnieją wyjątki od zakazu zawartego w przepisach prawa pracy. Nie obejmuje on pracowników zatrudnionych na zasadzie powołania, bowiem odrębny przepis reguluje kwestie odwołania tych osób.

Pracodawca może więc odwołać pracownika w wieku przedemerytalnym, pod warunkiem, że zapewni mu inną pracę oraz wynagrodzenie w okresie wypowiedzenia w wysokości przysługującej przed odwołaniem.

Jeżeli pracownik nie przyjmie nowej pracy, wówczas stosunek pracy rozwiązuje się wraz z okresem równym wypowiedzeniu.

Zakaz wypowiadania umów pracownikom w wieku przedemerytalnym nie obowiązuje także w przypadku uzyskania przez pracownika prawa do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy (dawne I i II grupy inwalidzkie).

Ponadto, jeżeli została ogłoszona upadłość lub likwidacja zakładu pracy, wówczas pracownik w wieku przedemerytalnym może być zwolniony, gdyż nie działa w takiej sytuacji ochrona pracowników.

Jeżeli pracodawca naruszy zawarty w art. 39 kodeksu pracy zakaz i wypowie umowę o pracę pracownikowi w wieku przedemerytalnym, wtedy pracownikowi przysługuje odwołanie od takiego wypowiedzenia do sądu pracy.