Przyjaźń czy uzależnienie?

Przyjaźń jest najwspanialszym rodzajem związku między ludźmi. Wielu psychologów twierdzi wręcz, że tam, gdzie brakuje przyjaźni, nie ma miejsca na prawdziwą miłość czy trwały związek. Bywa jednak, że wchodzimy w relacje, które choć na pierwszy rzut oka wydają się być przyjaźnią, tak naprawdę są destrukcyjnym uzależnieniem. Jak rozpoznać jedno od drugiego?



Czy to jest przyjaźń,...
Czyta się kilka minut
Przyjaźń jest najwspanialszym rodzajem związku między ludźmi. Wielu psychologów twierdzi wręcz, że tam, gdzie brakuje przyjaźni, nie ma miejsca na prawdziwą miłość czy trwały związek. Bywa jednak, że wchodzimy w relacje, które choć na pierwszy rzut oka wydają się być przyjaźnią, tak naprawdę są destrukcyjnym uzależnieniem. Jak rozpoznać jedno od drugiego?

Czy to jest przyjaźń, czy to jest... uzależnienie? Wiele osób na wyżej postawione pytanie nie potrafi sobie odpowiedzieć.

Oznaki prawdziwej przyjaźni

W prawdziwej przyjaźni przede wszystkim musi występować wzajemny szacunek. Prawdziwi przyjaciele wręcz prowokują sytuacje, w których mogliby być na zmianę przywódcami. Przykładem jest tu znajome małżeństwo - Marta przewodzi podczas wycieczek górskich, natomiast Marek opracowuje strategie podróży samochodowych.

Zaufanie. Partnerzy budują je dzięki dotrzymywaniu obietnic. Można na nich liczyć, ponieważ zachowują się w sposób konsekwentny. Wychodzą w tym poza zakres "dobrego samopoczucia", co oznacza, że potrafią dotrzymać słowa także w sytuacji trudnej. Anna obiecała przyjaciółce popilnować dziecka w czasie, gdy ta będzie pełniła rolę matki chrzestnej. Gdy później Anna dostała darmowe bilety na atrakcyjny koncert odbywający się w tym samym terminie, potrafiła zrezygnować z przyjemności, by nie zawieść przyjaciółki.

Przyjaciele dobrze się czują w swoim towarzystwie. Ich relacja jest pełna energii - dzielą się pomysłami, wspólnie się śmieją, bawią, kłócą, wreszcie dochodzą do porozumienia. Ich związek żyje. Rozwijają swoje poczucie humoru. Potrafią oszczędzać czas i pieniądze po to, by razem się bawić, a nawet zrobić coś niekonwencjonalnego. Co więcej, potrafią w swojej obecności zachowywać się "jak dzieci", nie okazując przy tym wstydu. Jakub i Beata, w dostojnym wieku 35 lat, rzucają się w zaspy śnieżne, z zapałem malując "orły", i obrzucają się śnieżkami.

Osoby przyjaźniące się akceptują i doceniają zmiany. Zdają sobie sprawę, że w życiu wiele rzeczy się zmienia i godzą się z tym. Gdy Leszek rozpoczął pracę w innym mieście, jego przyjaźń z Bartkiem nie osłabła, zmieniła jednak formę - spotykają się przy okazji pobytu Leszka w Poznaniu, wymieniają za to wiele e-maili.

Prawdziwi przyjaciele mają na tyle wysokie poczucie własnej wartości, że nie stosują "uwodzenia" i sztuczek, by zwrócić na siebie uwagę, czy zyskać sympatię drugiej strony. Gdy Magda opowie kiepski dowcip, jej mąż bynajmniej nie śmieje się z grzeczności, za to kawał dobry nagradzany jest z jego strony wybuchem szczerego śmiechu.

Partnerzy uczą się wprost prosić o to, czego chcą i potrzebują, nie uciekając się do manipulacji ani szantażu emocjonalnego. Iza za każdym razem, gdy chciała swego przyjaciela poprosić o coś ważnego, czaiła się z prośbą przez kilka dni, starając się być dla niego szczególnie miła. W końcu przyjaciel poprosił ją, by po prostu mówiła, czego potrzebuje. Stwierdził, że woli usłyszeć od razu, o co chodzi, niż być obiektem kilkudniowych podchodów.

Objawy uzależnienia od przyjaciela

Gdy jesteś uzależniony od przyjaciela, większość kontaktów telefonicznych, wymiany e-maili, listów, SMS-ów, spotkań inicjowana jest przez Ciebie.

Masz o wiele silniejszą potrzebę rozmawiania o tym właśnie związku niż o innych (na przykład o rodzinie, innych przyjaciołach). Twoja przyjaźń stanowi dominujący temat rozmów.

Czujesz się nieswojo, gdy nie spotykasz się z przyjacielem, odczuwasz wtedy silny niepokój. Jeżeli przyjaciel/przyjaciółka sprawia wrażenie osoby zadowolonej, gdy nie jesteście razem, czujesz się zmartwiony i nieszczęśliwy: "Jak on może być taki szczęśliwy, skoro mnie tam nie ma?".

Uważasz, że potrzeby partnera są ważniejsze od twoich. Chciałbyś wiedzieć wszystko, co druga osoba myśli, czuje i robi. Uważasz, że gdyby przyjaźń się skończyła, nie dałbyś sobie z tym rady.

Czujesz, że to ty przede wszystkim jesteś odpowiedzialny za przyjaźń i próbujesz załagadzać konflikty za wszelką cenę.

Uzależnienie związane jest z poczuciem, że bez drugiej osoby nic nie jestem wart. Tymczasem poczucie własnej wartości można znaleźć jedynie w sobie samym. Jeżeli uwierzysz, że jesteś godny szacunku i przyjaźni, łatwiej zerwiesz z destrukcyjnym uzależnieniem, znajdując sobie prawdziwych przyjaciół.

Cały artykuł przeczytasz z aktywną subskrypcją

Odblokuj ten tekst i czytaj cały „Przewodnik Katolicki”.

W subskrypcji otrzymujesz dostęp do:

- wszystkich wydań on-line papierowego „Przewodnika Katolickiego”;

- wszystkich wydań online dodatków i wydań specjalnych „Przewodnika Katolickiego”;

- wszystkich płatnych treści publikowanych na stronie „przewodnik-katolicki.pl”.

Subskrybuj, pogłębiaj perspektywę i inspiruj w rozmowach.

Subskrypcja roczna

pk-produkt

Jeśli już znasz „Przewodnik Katolicki”, wykup subskrypcję by uzyskać dostęp do wszystkich treści z nowych numerów, numerów archiwalnych oraz całkowicie unikalnych treści publikowane jedynie w internecie.

Koszt rocznej subskrypcji  przy płatnościach miesięcznych to 239 zł. Przy płatności z góry za rok otrzymasz 25% rabat. Oszczędzasz 66 zł.

↺ Automatyczne odnowienie płatności; rezygnuj kiedy chcesz!

 

172,90 zł

Artykuł pochodzi z numeru 10/2004