Ks. Wacław Gieburowski (1877-1943)

We wrześniu minęła 60. rocznica śmierci ks. Wacława Gieburowskiego. Ten wielce zasłużony kapłan, a zarazem dyrygent, muzykolog i kompozytor nie jest dostatecznie znany i ceniony nawet w samej Wielkopolsce.



Urodził się 6 lutego 1877 r. w Bydgoszczy w rodzinie, która strzegła wartości religijnych i patriotycznych. Jego ojciec, Marceli, był nauczycielem języka polskiego w gimnazjum realnym,...
Czyta się kilka minut
We wrześniu minęła 60. rocznica śmierci ks. Wacława Gieburowskiego. Ten wielce zasłużony kapłan, a zarazem dyrygent, muzykolog i kompozytor nie jest dostatecznie znany i ceniony nawet w samej Wielkopolsce.

Urodził się 6 lutego 1877 r. w Bydgoszczy w rodzinie, która strzegła wartości religijnych i patriotycznych. Jego ojciec, Marceli, był nauczycielem języka polskiego w gimnazjum realnym, matka, Honorata z Różanowskich, zajmowała się wychowywaniem trojga dzieci. Do gimnazjum uczęszczał w Bydgoszczy, tam też uczył się prywatnie muzyki. Na skutek konfliktu z nauczycielami pruskimi przeniósł się na ostatni semestr do Drawska Pomorskiego i tam zdał maturę.

Wybrał drogę kapłańską, a studia teologiczne odbył w Poznaniu i Gnieźnie. Wyświęcony na kapłana w Gnieźnie (1902), początkowo zajął się pracą duszpasterską na terenie diecezji gnieźnieńskiej. Przez cały czas grała mu w duszy musica sacra, co dostrzegali niektórzy przełożeni i hierarchowie, w tym Abp Florian Stablewski. Dzięki usilnym staraniom wyjeżdża na kurs muzyki kościelnej do Ratyzbony (1908). Był to przełomowy moment w jego życiu. Odtąd zajmował się liturgią i muzyką kościelną w Katedrze Poznańskiej. W 1910 r. podjął obowiązki wykładowcy w Seminarium Duchownym w Poznaniu. Jednocześnie włączył się do życia muzycznego naszego miasta. Obejmuje dyrekcję Poznańskiego Chóru Katedralnego i profesurę muzyki w Arcybiskupim Seminarium Duchownym. Wkrótce zostaje profesorem Państwowego Konserwatorium Muzycznego w Poznaniu (w latach 1920-39). Od pierwszych dni istnienia związał się z Uniwersytetem Poznańskim, gdzie wykładał teorię i historię muzyki, był docentem w katedrze muzykologii (na podstawie rozprawy o chorale gregoriańskim w Polsce od XV do XVII wieku). Również prowadził ożywioną działalność naukowo-popularyzatorską.

Jednym z głównych nurtów działalności ks. Gieburowskiego było kierowanie od 1914 r. Poznańskim Chórem Katedralnym. Właśnie chórowi poświęcił on szczególnie dużo serca. Z zasłużonymi pochwałami spotykały się występy tego chóru w kraju i za granicą, przy czym nie szczędzono nigdy słów uznania dla znakomitego dyrygenta. Znany był w Europie, do czego przyczyniły się liczne koncerty w Pradze, Wiedniu, Budapeszcie i Frankfurcie. Największy sukces zespół odniósł podczas Wystawy Wszechświatowej w Paryżu w roku 1937.

Swoją popularność w całym kraju chór zawdzięczał też Polskiemu Radiu. Właśnie w Poznaniu 3 maja 1927 r. odbyła się pierwsza w Polsce, a przypuszczalnie i w całym świecie, transmisja nabożeństwa z udziałem chóru katedralnego.

W kraju i za granicą mówiono i pisywano o nim z najwyższym uznaniem. Ksiądz Gieburowski wszystkie wyróżnienia przyjmował z należytą pokorą, traktując je jako bodziec do większych wysiłków. Ujmował każdego prawym charakterem, wrażliwością, skromnością i dziecięcą pobożnością.

Pozostawił wiele kompozycji i opracowań muzycznych, m.in.: "Litanię loretańską" (1909), "Tu es Petrus" (1928), "Missa pro Defunctis" (1929) oraz monumentalne "Magnificat" (1929).

Wojna przerwała jego działalność i posługę kapłańską. Z chwilą wkroczenia do Poznania hitlerowcy aresztowali ks. Gieburowskiego i przez osiem miesięcy więzili w obozie w Kazimierzu Biskupim koło Konina. Zwolniony, po krótkim pobycie w Poznaniu został wydalony do Generalnej Guberni. Osiadł w Warszawie, gdzie podupadał na zdrowiu, niszczony przez chorobę nowotworową. Umarł w dniu 27 września 1943 r. Trumnę złożono tymczasowo na Powązkach.

W trzecią rocznicę śmierci, podczas podniosłych uroczystości żałobnych, trumnę sprowadzono do Poznania i złożono wśród grobów zasłużonych na Poznańskiej Skałce.

60. rocznicę śmierci uczczono w Poznaniu na 3-dniowej sesji naukowej, która odbyła się pod patronatem ks. Abp. Stanisława Gądeckiego.

Cały artykuł przeczytasz z aktywną subskrypcją

Po stronie człowieka. Po stronie Ewangelii.

Wypróbuj za 1 zł przez miesiąc lub od razu zakup subskrypcję na rok i oszczędź pieniądze.

Polecane

Subskrypcja miesięczna

  • Nieograniczony dostęp do aktualnych treści oraz archiwum
  • Dostęp do treści przed wydaniem papierowym
  • Dostęp do aktualnych numerów w formacie PDF
  • Subskrypcja odnawia się automatycznie, rezygnujesz w dowolnym momencie
  • Po miesiącu próbnym 19,90 miesięcznie
1.00 zł

Subskrypcja roczna

  • Nieograniczony dostęp do aktualnych treści oraz archiwum
  • Dostęp przed wydaniem papierowym
  • Dostęp do aktualnych numerów w formacie PDF
  • Korzystasz ze wszystkich treści za znacznie mniejsze pieniądze 
  • Otrzymujesz 25% rabatu i oszczędzasz 66 zł
  • Tylko 3,33 zł za wydanie
172.90 zł

Artykuł pochodzi z numeru 45/2003