Logo Przewdonik Katolicki

Drzwi do sąsiada

Anna Michalska
Fot.

Historia polsko-niemieckich kontaktów na pewno nie należy do najprostszych. Trudne, ale i ciekawe relacje, z naszym sąsiadem zza Odry prezentuje wystawa Obok. Polska Niemcy. 1000 lat historii w sztuce, która do stycznia przyszłego roku jest prezentowana w Galerii Martin-Gropius-Bau w Berlinie.

Historia polsko-niemieckich kontaktów na pewno nie należy do najprostszych. Trudne, ale i ciekawe relacje, z naszym sąsiadem zza Odry prezentuje wystawa „Obok. Polska – Niemcy. 1000 lat historii w sztuce”, która do stycznia przyszłego roku jest prezentowana w Galerii Martin-Gropius-Bau w Berlinie.

 
Dwadzieścia dwa rozdziały
Przeciętny Polak pytany o historię stosunków polsko-niemieckich wymieni zjazd gnieźnieński z 1000 r., bitwę pod Grunwaldem z 1410 r., okres zaborów oraz oczywiście dwie ostatnie wojny światowe. Czasem jednak warto odejść od schematu. Szersze spojrzenie na polsko-niemieckie relacje oferuje berlińska wystawa przygotowana m.in. przez Zamek Królewski w Warszawie. Jest ona naprawdę imponująca: ok. 700 obiektów historycznych oraz współczesnych, w tym 250 dzieł malarstwa, 30 rzeźb, 60 starodruków, 80 rękopisów i 60 grafik. Ponadto ponad 60 dokumentów, 100 obiektów rzemiosła artystycznego, 150 fotografii, materiały filmowe, a także książki. Ale to nie wszystko – można również usłyszeć nagrania muzyczne, m.in. Arnolda Schönberga czy Jana Sebastiana Bacha. Eksponaty pochodzą z polskich, niemieckich i międzynarodowych kolekcji muzealnych oraz prywatnych. Są wśród nich m.in.: Muzeum Narodowe w Warszawie, Muzeum Sztuki w Łodzi, Victoria & Albert Museum w Londynie czy Biblioteka Watykańska.
A wszystko to zgromadzono w 19 salach prestiżowej berlińskiej galerii Martin-Gropius-Bau. Ekspozycję podzielono na 22 rozdziały odpowiadające poszczególnym etapom naszej wspólnej historii. Jak zaznacza kuratorka wystawy Anda Rottenberg, w prezentowanych obiektach „jak w pięknym lustrze sztuki odbijają się zawiłe losy obu narodów”. W zamyśle wieloletniej dyrektor Narodowej Galerii Sztuki Zachęta ma to być „dialog dzieł, pokazanie wpływów kultury polskiej na niemiecką i niemieckiej na polską”. Stąd też łącznikiem poszczególnych wątków wystawy są postaci przynależące do obu kultur, np.: św. Jadwiga Śląska, żona Henryka Brodatego, który zakładał pierwsze miasta śląskie na prawie magdeburskim, czy księżna Jadwiga Jagiellonka, która poślubiła bawarskiego księcia z Landshut.
Nie mogło też zabraknąć odwołań do sacrum.Ekspozycję otwiera sala poświęcona św. Wojciechowi i Rychezie, żonie króla Mieszka II.
Wśród „muzealnych pereł” znalazły się też dokumenty: słynny Dagome iudex, ewangeliarz królowej Rychezy czy pierwsze wydanie Biblii w przekładzie Marcina Lutra.
Niebywałą atrakcją jest monumentalne dzieło Jana Matejki Hołd pruski ze zbiorów Zamku Królewskiego na Wawelu. Bogactwo stylów, epok i wątków zainteresuje na pewno najbardziej wybrednego miłośnika sztuki czy bywalca galerii. Wystawiono prace tak ważnych dla polskiej kultury artystów, jak: Stwosz, Gierymski, Wyspiański, Witkacy, Kantor; mało znane w Niemczech malarstwo gdańskie czy obrazy szkoły monachijskiej skupionej wokół Józefa Brandta. Warto dodać, że w berlińskiej galerii zgromadzono wszystkie znane rysunki Wita Stwosza i rzeźby z krakowskiego i norymberskiego okresu twórczości tego artysty. Wśród wybitnych dzieł sztuki prezentowanych na wystawie podziwiać można także m.in. portret margrabiego Albrechta Hohenzollerna, dzieło Lucasa Cranacha Starszego z roku 1528.
Nie zabrakło też pierwszego wydania wiekopomnego dzieła Mikołaja Kopernika De Revolutionibus Orbium Coelestium z 1543 r. oraz ksiąg z zakresu astronomii i medycyny pochodzących z jego prywatnej biblioteki.
 
Trudny wiek XX
W kolejnych salach pokazywana jest historia XX wieku aż po współczesność. O II wojnie światowej opowiadają instalacje malarskie Józefa Szajny i cykl obrazów Andrzeja Wróblewskiego Rozstrzelania.
Osobną część poświęcono historii lat 80. i polskiemu ruchowi „Solidarność”. Komentarz do różnych wątków wystawy stanowią dzieła artystów współczesnych, m.in.: Mirosława Bałki, Edwarda Dwurnika, Jochena Gerza, Anselma Kiefera, Gerharda Richtera, Wilhelma Sasnala,
Gregora Schneidera, Guenthera Ueckera, Piotra Uklańskiego, Luca Tuymansa i Krzysztofa Wodiczki. Nie pominięto też naszej akcesji do Unii Europejskiej.
Niemiecka wystawa to pierwsze tak szeroko zakrojone przedsięwzięcie kulturalne ukazujące tysiącletnią historię kontaktów z naszym najbliższym zachodnim sąsiadem. Niewątpliwie taki dialog kultury polskiej i niemieckiej ma walor nie tylko dokumentalny, ale i edukacyjny.
Wystawę można oglądać w berlińskiej galerii Martin-Gropius-Bau do 9 stycznia 2012 r.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Komentarze

Zostaw wiadomość

 Security code

Komentarze - Facebook

Ta strona używa cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki