Ekumenicznie i naukowo

Tegoroczne obchody Tygodnia Ekumenicznego w diecezji włocławskiej zainaugurowano 18 stycznia w Żychlinie k. Konina spotkaniem naukowym pt. „Protestantyzm w Polsce na przestrzeni wieków”, odbywającym się w ramach II Regionalnej Konferencji Naukowej. Prelegenci z różnych ośrodków naukowych w Polsce przedstawili słuchaczom sytuację chrześcijan protestanów z perspektywy historycznej oraz współczesnej; z perspektywy ogólnopolskiej, ale także i lokalnej.

Omówiono przyczyny emigracji polskich ewangelików w XIX i XX w., wskazując również na ich sytuację społeczną, polityczną i religijną w nowych miejscach pobytu (Jarosław Kłaczkow, Toruń). O położeniu i działalności niemieckich ewangelików mówił Tomasz Krzemiński (Toruń). Jego wykład dotyczył co prawda terenu powiatu nieszawskiego, jednakże pleregent wspomniał również o innych parafiach ewangelickich: Sompolno, Izbica Kujawska – leżących poza granicami tego powiatu. Kolejne wystąpienia poświęcone były protestantom w okresie PRL-u, ich pozycji w obowiązującym systemie (Ryszard Michalak, Zielona Góra) oraz w okresie III Rzeczpospolitej (Olgierd Kiec, Zielona Góra). Interesującą kwestię poruszył ks. Tadeusz Jelinek (Żychlin). Omówił on historię oraz stan obecny Ewangelickiego Duszpasterstwa Wojskowego w Polsce.

W kontekście regionalnym zaprezentowano tematy poruszające zagadnienia: kościoły ewangelickie na ziemi konińskiej (ks. Andrzej Mendrok, Konin) oraz nekropolie ewangelickie na tym samym obszarze geograficznym (Kazimierz Kasperkiewicz). Janusz Taborek (Poznań) wskazał wpływ, jaki wywarła parafia ewangelicko-augsburska we Władysławowie na rozwój ewangelicyzmu w regionie konińskim. W związku z tym, że konferencja odbywała się w Żychlinie, uczestnicy zostali zapoznani również z historią zboru ewangelicko-reformowanego znajdującego się w tej miejscowości. Temat ten omówił Krzysztof Gorczyca z konińskiego muzeum okręgowego, autor książki o żychlińskiej świątyni. W niecodzienny sposób zaprezentowany został wykład Kazimierza Bema dotyczący rodów ewangelickich (kalwińskich) zamieszkujących obszar wschodniej Wielkopolski. Prelekcja wygłoszona została za pomocą łączy telefonicznych, gdyż jej autor przebywa w Amsterdamie, gdzie pracuje na tamtejszej wyższej uczelni.

Ponieważ konferencja inicjowała obchody Tygodnia Powszechnej Modlitwy o Jedność Chrześcijan, nie mogło w niej zabraknąć wątku ekumenicznego. Poruszy go ks. dr hab. Wojciech Hanc. Słuchacze mogli zatem dowiedzieć się o genezie ekumenizmu w skali całego chrześcijaństwa, jak również zapoznać się z historią tego ruchu w rejonie włocławsko-konińskim. Prelegent zaprezentował wybitnie zasłużonych dla idei ekumenizmu, wskazując szczególnie osobę bp. Antoniego Pawłowskiego.

Organizatorzy przewidują druk wystąpień w formie monografii, którą wzbogacą artykuły poruszające m.in. zagadnienia związane z modelem edukacji protestanckiej czy przybliżające źródła do dziejów protestantyzmu w regionie konińskim. Jako pierwszy owoc konferencji można wskazać narodziny nowej idei naukowej w duchu ekumenicznym, którą mają być cyklicznie organizowane spotkania o charakterze naukowym. Jest to bowiem – jak zauważył w swoim wystąpieniu ks. W. Hanc – jedna z podstawowych płaszczyzn, na której dokonuje się idea jedności chrześcijan.

Organizatorami konferencji byli: Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi Wydział Zamiejscowy w Koninie, Urząd Gminy Stare Miasto, parafia ewangelicko-reformowana w Żychlinie oraz Zespół Szkół Ekonomiczno-Usługowych w Żychlinie. Patronat honorowy sprawowali: bp Wiesław Mering, Stefan Dziamara, Marek Izdebski, Makary K. Stasiak i Michał Warczyński.