Logo Przewdonik Katolicki

Zjednoczeni przez krew

Joanna Mazur
FOT. MOHAMED HOSSAM/PAP/EPA. Mężczyzna trzyma zakrwawioną koptyjską szatę ligurgiczną. Wataku terrorystycznym w kościele w Tancie w Niedzielę Palmową zginęło 28 chrześcijan.

Papież Franciszek jedzie z przesłaniem pokoju do jednego z największych muzułmańskich państw świata. Przez wieki Egipt słynął z gościnności i otwartości na różne religie. Tyle tylko, że dziś pozostało po tym jedynie wspomnienie.

Egipt to kolejne państwo arabskie, które odwiedzi papież Franciszek. Został zaproszony przez prezydenta, biskupów Kościoła katolickiego, patriarchę Kościoła koptyjskiego i wielkiego imama meczetu Al-Azhar. Z dwudniową wizytą przyleci tam w piątek 28 kwietnia.

Polityczna zawierucha
Dzisiejszy Egipt to kraj kontrastów, znajdujący się w kryzysie gospodarczym i politycznym. Z jednej strony znany jest z atrakcji turystycznych i luksusowych hoteli. Zaraz obok istnieją jednak dzielnice biedy, a co czwarty Egipcjanin żyje poniżej granicy ubóstwa. W ciągu ostatnich lat dużym ciosem okazał się spadek dochodów z turystyki. Liczne zamachy terrorystyczne sprawiły, że wiele rządów – w tym polski – odradza swoim obywatelom podróże do tego kraju.
Przyczyn należy szukać w 2011 r., kiedy podczas „arabskiej wiosny” przez ulice Kairu, ale nie tylko, przetoczyły się potężne manifestacje. W kolejnych dniach na ulice wyszło nawet 5 mln ludzi. Protestowali przeciwko podwyżkom, bezrobociu i korupcji. Doszło do krwawych pacyfikacji, a prezydent Husni Mubarak, wierny sojusznik Stanów Zjednoczonych, został oskarżony o śmierć kilkuset demonstrantów (z tych zarzutów został kilka tygodniu temu oczyszczony).
Po rewolucji miejsce Mubaraka zajął związany z Bractwem Muzułmańskim radykał Muhammad Mursi. Po ponad roku został jednak obalony przez wojsko, które do dziś odgrywa w Egipcie kluczową rolę. Zamach stanu wywołał zamieszki. Zniszczono dziesiątki chrześcijańskich kościołów, domów i sklepów, choć część muzułmanów w geście solidarności ochraniała chrześcijan biorących udział w nabożeństwach. W czerwcu 2014 r. prezydentem został były najwyższy dowódca wojskowy, Abd el-Fatah es-Sisi, który odciął się od radykałów, a bojowników islamskich określił jako zagrożenie dla istnienia Egiptu.
 
Uciekajcie albo gińcie
Islamiści wzniecili jednak rebelię na półwyspie Synaj. W ciągu ostatnich kilku miesięcy siły związane z tzw. Państwem Islamskim wykonywały tam egzekucje, w których ginęli egipscy policjanci i wojskowi. Zaczęli też prześladować chrześcijan, w wyniku czego z Synaju wyjechało już ponad 200 koptyjskich rodzin, po tym jak na swoich domach znaleźli napisy z pogróżkami i wezwaniem do opuszczenia miasta. Na Synaju przez wybuchem „arabskiej wiosny” mieszkało 5 tys. chrześcijan, dziś jest ich niespełna tysiąc. Część uciekinierów znalazło schronienie u protestanckiej wspólnoty w mieście Ismailia (pomagają im także muzułmanie), część schroniła się w Kairze.
Prześladowania chrześcijan to nic nowego. Szerokim echem odbiła się w lutym 2015 r. egzekucja w Trypolisie 21 Koptów, którą radykałowie z ISIS uwiecznili na filmie. Widać na nim mężczyzn ubranych w pomarańczowe kombinezony, którzy klęczą na plaży. Po chwili wszystkim ścięto głowy. Mieli do wyboru – przejście na islam albo śmierć. Wybrali to drugie. Na nagraniu słychać jak przed śmiercią każdy krzyczy koptyjską modlitwę „O mój Panie Jezu”. Do brutalnego ataku doszło także w grudniu zeszłego roku w kościele, który należy do kompleksu koptyjskiej katedry św. Marka w Aleksandrii. Zamachowiec-samobójca wysadził się podczas nabożeństwa, powodując śmierć 29 osób i raniąc kolejnych 47.
Niespokojnie zaczął się dla Koptów także tegoroczny Wielki Tydzień. W Niedzielę Palmową doszło do eksplozji w kościołach w Tanta i Aleksandrii, w których zginęły co najmniej 43 osoby, a ponad 100 zostało rannych.
 
Tolerancja po egipsku
Egipt był wielokrotnie uznawany za jedno z państw najbardziej nietolerancyjnych religijnie. Każdy obywatel w dowodzie osobistym posiada wpis dotyczący jego wyznania. Ma do wyboru: islam, chrześcijaństwo i judaizm. Jeżeli nie wyznaje żadnej z tych religii, nie może posiadać tego dokumentu, a więc pozbawia się wielu praw i trudno mu np. znaleźć zatrudnienie. Podobnie jest z muzułmanami, którzy przyjmują chrześcijaństwo – to praktycznie wyrok skazujący na życie w skrajnym ubóstwie.
Chrześcijanie to 9 proc. ludności Egiptu. Obok Kościoła Katolickiego obrządku koptyjskiego, zdecydowana większość wierzących w Chrystusa należy do Ortodoksyjnego Kościoła Koptyjskiego. Wywodzi się on z pierwotnego Kościoła egipskiego, którego założycielem miał być św. Marek Ewangelista. Koptów prawosławnych z katolikami łączy praktykowanie siedmiu sakramentów, a przełomem we wzajemnych relacjach była podpisana w 1973 r. deklaracja, która oficjalnie położyła kres najważniejszym sporom doktrynalnym. Dziś wzajemne relacje są bardzo dobre. Pierwsze spotkanie papieża Franciszka z przewodzącym Ortodoksyjnemu Kościołowi Koptyjskiemu Tawadrosem II miało miejsce w 2013 r. w Rzymie. To wtedy padły znamienne słowa Ojca Świętego: „Jesteśmy zjednoczeni we krwi naszych męczenników”. Rok później zwierzchnik Kościoła koptyjskiego zaapelował do Ojca Świętego, aby ustalić wspólną dla wszystkich kościołów chrześcijańskich datę świętowania Wielkanocy.
 
Pielgrzym pokoju
– Franciszek przyjedzie z przesłaniem pokoju do ziemi, której historia mówi o wielowiekowej gościnności i wytrwałych dążeniach uczynienia z niej miejsca, gdzie wspólnie mogą żyć ludzie różnych religii. Na Ojca Świętego czekają nie tylko katolicy, ale cały naród egipski – mówi główny organizator papieskiej pielgrzymki bp Emmanuel Bishay. Według niego wizyta papieża pokaże wyznawcom wszystkich religii, że nie mogą stawać się narzędziami nienawiści i podziałów. A te podziały widać także we wspólnocie chrześcijan. Relacje ekumeniczne, pomimo wysiłków nazywanego papieżem Aleksandrii Tawadrosa II, nie zawsze spotykają się z poparciem wszystkich wiernych Kościoła koptyjskiego. Spory dotyczą głównie tłumaczenia Pisma Świętego i podwójnego chrztu, który praktykują Koptowie, nie uznając chrztu w Kościele katolickim.
Podczas swojej wizyty papież Franciszek odwiedzi kairski uniwersytet Al-Azhar, określany jako „najbardziej renomowana instytucja oświaty islamu sunnickiego” (na uczelni można dziś studiować Koran, ale również medycynę, ekonomię, inżynierię i języki zachodnie). Ojciec Święty wystąpi także na Międzynarodowej Konferencji Pokojowej i będzie przewodniczył ekumenicznej modlitwie ku czci koptyjskich męczenników.
 

Komentarze

Zostaw wiadomość

Przepisz poniższe liczby:
 Security code
----

Komentarze - Facebook

Ta strona używa cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki