Jeśli ryba to pstrąg

Tak właśnie brzmi jedno z haseł akcji promocyjnej, którą od pewnego czasu prowadzi z rozmachem Stowarzyszenie Producentów Ryb Łososiowatych pt. „Teraz pstrąg”. Jej celem jest zachęcenie wszystkich Polaków do częstego spożywania pstrągów jako ryb, które hodowane są w bardzo czystych wodach, nadających się do komponowania rozmaitych prostych, ale i bardzo wyszukanych potraw, a przede wszystkim posiadających liczne walory zdrowotne.

Pstrąg – nazywany niegdyś głowaciecem albo tęczakiem – należy bowiem do grona najzdrowszych i najsmaczniejszych ryb. Pierwotnie ryba ta występowała w rzekach, jeziorach i przybrzeżnych wodach nadmorskich Pacyfiku, na terenie Ameryki Północnej oraz Azji. Do Polski pstrąg tęczowy został sprowadzony pod koniec XIX w. Powszechnie wiadomo, że pstrąg pochodzi z rodziny łososiowatych, jest drapieżny i żyje w zimnych, krystalicznie czystych i dobrze natlenionych wodach. Często są to wartko płynące strumienie, a także rzeki i jeziora. Jedna z odmian wiedzie żywot w wodach słodkich, a druga prowadzi życie wędrowne, podążając z wód słodkich ku morskim, by na tarło powrócić do słodkich; czyni tak wielokrotnie przez całe życie. Ale pstrągi zostały przez człowieka udomowione i obecnie w wielu krajach hodowane są w gospodarstwach rybackich. W Polsce pstrąga potokowego hoduje się często do zarybiania górskich rzek, natomiast pstrąga tęczowego jako cenioną rybę konsumpcyjną. Oprócz potokowego i tęczowego występuje w naszych wodach również pstrąg źródlany.

Przez lata zdążyliśmy przywyknąć do stawów hodowlanych z karpiami, a tymczasem obecnie hodowana jest już zbliżona ilość pstrągów. Dla nas zaś, konsumentów, najważniejsze jest to, że pstrągi, które pochodzą z hodowli mają bardzo podobny smak do tych, które żyją w naturze. Smaczne, chude i delikatne mięso pstrąga może śmiało konkurować z bardzo modnym mięsem łososia, także pod względem barwy, bo oprócz odmiany białej, występuje również różowa. Znakomicie nadaje się zarówno do gotowania i duszenia, jak i do smażenia, pieczenia, czy grillowania, a także do wędzenia, bo jest wtedy soczyste i jędrne. Spośród ryb słodkowodnych pstrąg zawiera najwięcej tzw. zdrowego tłuszczu, czyli kwasów tłuszczowych z rodziny Omega-3.

Pstrąg to ryba, która jest skarbnicą dużej ilości łatwo przyswajalnego białka oraz licznych pierwiastków: magnezu, żelaza, jodu, potasu, fosforu, wapnia i żelaza.

Dzięki zawartości kwasów tłuszczowych Omega-3 systematyczne spożywanie pstrągów wpływa na obniżenie cholesterolu i zapobiega miażdżycy, udarom mózgu oraz zawałom serca.

Pstrąg w sosie cytrynowym z kolorowym pieprzem

składniki:

kilka pstrągów

cytryna, 2 cebule

masło, mąka

szklanka bulionu, mleko

żółtko, śmietana

sól, cukier, czarny pieprz

kolorowy pieprz

kilka gałązek tymianku

Pstrągi patroszymy – kto chce może odciąć głowy, ogony i płetwy – i nacieramy solą, pieprzem oraz tymiankiem i skrapiamy sokiem wyciśniętym z cytryny. Cebulę obieramy, drobno siekamy, miksujemy za pomocą blendera i nacieramy nią ryby. Pstrągi przykrywamy i wstawiamy na godzinę do lodówki. Po wyjęciu z lodówki ryby zawijamy w folię aluminiową i pieczemy przez ok. pół godziny w piekarniku nagrzanym do temperatury ok. 180ºC. W tym czasie w rondelku rozpuszczamy masło, wsypujemy mąkę i mieszamy. Zasmażkę zalewamy bulionem, mieszamy, wlewamy mleko i dodajemy żółtko rozmieszane ze śmietanką i zahartowane odrobiną gorącego sosu. Podgrzewamy, ale nie dopuszczamy do zagotowania, doprawiamy sokiem z cytryny, solą, cukrem i startą skórką cytrynową. Upieczone pstrągi skrapiamy sosem, obkładamy cząstkami cytryny, obsypujemy kolorowym pieprzem i dekorujemy gałązkami tymianku.

Marynowane filety z pstrąga

składniki:

kilka filetów z pstrąga

cytryna

płynny miód

masło, mąka, oliwa

sól, kolorowy pieprz

Cytrynę starannie szorujemy, osuszamy i ścieramy z niej skórkę, a potem wyciskamy sok. Filety z pstrąga zalewamy marynatą sporządzoną z soku wyciśniętego z cytryny, startej skórki cytrynowej, 2 łyżek oliwy, 2 łyżek miodu i grubo zmielonego pieprzu. Ryby zalewamy i pozostawiamy na noc w lodówce. Nazajutrz wyjmujemy je z marynaty, osuszamy i oprószamy solą oraz mąką. Na patelni rozgrzewamy oliwę z dodatkiem masła i obsmażamy ryby ze wszystkich stron, do chwili aż się przyrumienią. Pod koniec smażenia na ryby wykładamy dwie łyżki masła. Przekładamy je na talerze i oprószamy świeżo zmielonym kolorowym pieprzem.

 Orzechowa sałatka z wędzonego pstrąga

składniki:

pstrąg wędzony

kwaskowe jabłko, seler

2 jajka, majonez

cytryna, 5 dag orzechów włoskich

majeranek, natka pietruszki, tymianek

sól, pieprz

Z pstrąga zdejmujemy skórę, wyjmujemy grzbiet i oczyszczamy z ości, dzielimy go na niewielkie kawałki. Jajka gotujemy na twardo, a po wystygnięciu kroimy w ósemki. Jabłka obieramy, usuwamy gniazda nasienne i kroimy w kostkę, a potem skrapiamy sokiem z cytryny, aby nie ściemniały. Seler obieramy i gotujemy al dente, a po wystygnięciu kroimy w słupki i mieszamy z jabłkiem. Orzechy włoskie grubo siekamy i dodajemy do jabłek oraz selera. Doprawiamy majerankiem, tymiankiem i posiekaną natką pietruszki oraz 2–3 łyżkami majonezu. Wszystkie składniki mieszamy i dekorujemy jajkami oraz listkami natki.

Pstrągi w szynce z pieczarkami

składniki:

kilka pstrągów

30 dag pieczarek, 2 cebule

cytryna, olej, masło

kilka plastrów szynki szwarcwaldzkiej

sól, pieprz

Wypatroszone pstrągi myjemy, oczyszczamy, odcinamy głowy oraz ogony i płetwy. Każdą rybę nacinamy w kilku miejscach, oprószamy solą oraz pieprzem, skrapiamy sokiem z cytryny i wkładamy na godzinę do lodówki. Pieczarki drobno kroimy, cebulę siekamy i przesmażamy razem na maśle, doprawiając solą i pieprzem. Po przestygnięciu pieczarkami z cebulką nadziewamy ryby i owijamy je plastrami szynki szwarcwaldzkiej. Przekładamy je do naczynia żaroodpornego, wysmarowanego oliwą – albo wyłożonego folią aluminiową – skrapiamy oliwą i obkładamy cienkimi wiórkami masła. Naczynie wstawiamy do piekarnika rozgrzanego do temperatury

200ºC i pieczemy przez ok. 30–40 minut.