Skarby genealogów

Jakie informacje można znaleźć w księgach metrykalnych? Czy można zrekonstruować rozmieszczenie zagród XVII- i XVIII-wiecznych wsi? Co wspólnego z genealogią ma damska konfekcja? To tematy, które zostały poruszone podczas VI Dnia Genealoga w Archiwum Archidiecezjalnym w Poznaniu.
Czyta się kilka minut

O tym, że ta dziedzina wiedzy jest dziś bardzo popularna, można się było przekonać 21 września. Spotkanie zorganizowane przez Archiwum Archidiecezjalne w Poznaniu oraz Wielkopolskie Towarzystwo Genealogiczne „Gniazdo” zgromadziło wieli znawców i pasjonatów tej dziedziny. Historię ksiąg metrykalnych i zmiany, jakie następowały w zapisach prowadzonych w tych kościelnych dokumentach, przedstawił ks. dr Jan Maria Musielak. Zauważył, że księgi metrykalne zostały wprowadzone do prawa kościelnego w 1564 r. – Najstarsza księga metrykalna, którą posiadamy w swoich zbiorach, pochodzi z 1577 r. – podkreślił zastępca dyrektora Archiwum Archidiecezjalnego.

Niezwykle cenne archiwum dr. Wojciecha Józefa Skowrońskiego, z wykształcenia okulisty, a z zamiłowania genealoga, przybliżyła Joanna Pietrowicz z Biblioteki Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk (PTPN). Dr Skowroński podjął się opracowania herbarza szlachty wielkopolskiej. – Analizował księgi metrykalne z archidiecezji gnieźnieńskiej, poznańskiej i sąsiednich diecezji – włocławskiej i wrocławskiej – zaznaczyła Pietrowicz. Pozostawił po sobie ogromną spuściznę, zachowaną w postaci notatek w zbiorze 95 zapisanych w rzetelny i sumienny sposób zeszytów. – Korzystał też z akt hipotecznych, odnajdywał nagrobki, sięgał do XIX-wiecznej prasy i literatury heraldycznej – mówiła prelegentka. Warto dodać, że na podstawie notatek i szkiców dr. Skowrońskiego Biblioteka PTPN przygotowała opracowanie „Rody szlacheckie w Wielkopolsce w XVI-XIX w.”, dostępne w zasobach Wielkopolskiej Biblioteki Cyfrowej. 

Z kolei Krzysztof Raniowski przekonywał, że na podstawie m.in. ksiąg metrykalnych, spisów ludności, map, kronik parafialnych i akt ksiąg gruntowych można zrekonstruować skład wsi nawet z XVII stulecia. – Jeżeli dokumenty nie zostały zniszczone, można odtworzyć wieś wielkopolską do okresu uwłaszczenia, czyli do 1823 r. – stwierdził prelegent.

Rolę zmieniającej się mody damskiej u schyłku XIX i początku XX wieku omówił Michał Błaszczyński z Muzeum Archidiecezjalnego w Poznaniu. Podczas swojego wykładu „Z babcinej szafy” zaprezentował ryciny, pocztówki oraz wybrane stroje ze zbiorów Wielkopolanek Heleny i Wiesławy Cichowicz. Obie panie – matka i córka – gromadziły też przedmioty etnograficzne na rzecz ocalenia wiedzy o mieszkańcach tego regionu, które zostały przekazane do Muzeum Archidiecezjalnego. 

Cały artykuł przeczytasz z aktywną subskrypcją

Po stronie człowieka. Po stronie Ewangelii.

Wypróbuj za 1 zł przez miesiąc lub od razu zakup subskrypcję na rok i oszczędź pieniądze.

Polecane

Subskrypcja miesięczna

  • Nieograniczony dostęp do aktualnych treści oraz archiwum
  • Dostęp do treści przed wydaniem papierowym
  • Dostęp do aktualnych numerów w formacie PDF
  • Subskrypcja odnawia się automatycznie, rezygnujesz w dowolnym momencie
  • Po miesiącu próbnym 19,90 miesięcznie
1.00 zł

Subskrypcja roczna

  • Nieograniczony dostęp do aktualnych treści oraz archiwum
  • Dostęp przed wydaniem papierowym
  • Dostęp do aktualnych numerów w formacie PDF
  • Korzystasz ze wszystkich treści za znacznie mniejsze pieniądze 
  • Otrzymujesz 25% rabatu i oszczędzasz 66 zł
  • Tylko 3,33 zł za wydanie
172.90 zł

Artykuł pochodzi z numeru 40/2013