Logo Przewdonik Katolicki

Serce

ks. Dariusz Madejczyk
Fot.

Wyjątkowo trafne jest stwierdzenie francuskiego filozofa Błażeja Pascala Serce ma swoje racje, których rozum nie zna (Myśli, 277). Wg Biblii serce obejmuje bowiem także sferę umysłową: Serce rozumne dąży do poznania (Prz 15, 14). Używa się np. stwierdzenia myśleć w swoim sercu; mówi się też: ukraść...









Wyjątkowo trafne jest stwierdzenie francuskiego filozofa Błażeja Pascala „Serce ma swoje racje, których rozum nie zna” (Myśli, 277). Wg Biblii serce obejmuje bowiem także sferę umysłową: „Serce rozumne dąży do poznania” (Prz 15, 14). Używa się np. stwierdzenia „myśleć w swoim sercu”; mówi się też: „ukraść serce” to znaczy „mylić się” lub „stracić głowę”. Salomon w wigilię swojej intronizacji prosi Boga o „serce mądre”, by potrafił rządzić sprawiedliwie i dobrze (por. 1 Krl 3, 9). Serce jest więc rzeczywistością wewnętrzną, która wyraża pełną świadomość człowieka i stąd w Biblii znajdujemy to określenie prawie dwa tysiące razy. Serce to niejako centrum świadomego życia, symboliczne źródło myślenia i woli, decyzji i postaw moralnych: „Serce człowieka wyznacza drogę” (Prz 16, 9) i „serce knuje złe plany” (Prz 6, 18), ponieważ – jak mówi Jezus – „z serca ludzkiego pochodzą złe myśli, nierząd, kradzieże, zabójstwa, cudzołóstwa, chciwość, przewrotność, podstęp, wyuzdanie, zazdrość, obelgi, pycha, głupota” (7, 21-22). Łaska Boża próbuje przemieniać to serce, które jak mówi Biblia jest otłuszczone, ociężałe, zatwardziałe. Otwiera je na dobro, by nie było „skamieniałe” w złych wyborach. Pan Bóg mówi w Księdze Ezechiela, że da ludowi nowe serce: „Z ciała ich usunę serce kamienne, a dam im serce cielesne (11, 19). Oczywiście serce jest też symbolem uczuć i głębokich przeżyć. Zakochany z księgi Pieśni nad Pieśniami woła przecież: „Oczarowałaśme serce, siostro ma, oblubienico, oczarowałaś me serce jednym spojrzeniem twych oczu” (4, 9). Mędrzec z Księgi Przysłów ostrzega natomiast przed kobietą przewrotną: „jej wdzięków niech serce twoje nie pragnie” (6, 25). Serce, jak widać, obejmuje cały wachlarz cech i wartości zawartych w duszy oraz staje się podstawową cechą Boga-Osoby, jak to pokazuje Pismo Święte. Pan ma serce, które czuje, dokonuje wyborów i myśli: „Jakże cię mogę porzucić, Efraimie, i jak opuścić ciebie, Izraelu? […] Moje serce na to się wzdryga i rozpalają sięmoje wnętrzności” – czytamy u Ozeasza (11, 8). Także w przypadku Chrystusa Ewangelie przywołują obraz serca. Do tego obrazu w pewien sposób, choć nie wprost, odwołuje się św. Jan w swym bardzo ekspresyjnym fragmencie o boku przebitym włócznią żołnierza. Bezpośrednio mówi się natomiast o sercu tylko jeden raz: „Przyjdźcie do Mnie wszyscy, którzy utrudzeni i obciążeni jesteście, a Ja was pokrzepię. Weźcie moje jarzmo na siebie i uczcie się ode Mnie, bo jestem cichy i pokorny sercem” (Mt 11, 28-29). To właśnie z tego apelu zrodzi się tradycja modlitwy do Najświętszego Serca Jezusa, która swój szczególny impuls znalazła w osobie św. Małgorzaty Marii Alacoque (1647-1690), kanonizowanej w 1920 roku przez Benedykta XV. W Dziejach Apostolskich (1, 24 i 15, 8) mówi się jeszcze o Bogu, który jest kardiognóste – „znawcą serca”. Potrzeba, by człowiek ofiarował swe serce – to, co stanowi najgłębszą istotę jego wnętrza – Bogu samemu. Znaczące jest pod tym względem wyjątkowe i tak bardzo cenne dla hebraizmu wyznanie wiary, zwane od jego pierwszego słowa Shema’ – „Słuchaj!” Pochodzi z Księgi Powtórzonego Prawa: „Słuchaj, Izraelu, Pan jest naszym Bogiem – Panem jedynym. Będziesz miłował Pana, Boga twojego, z całego swego serca, z całej duszy swojej, ze wszystkich swych sił” (6, 4-5). To wyznanie będzie bardzo drogie Jezusowi, który będzie je też uważał za „największe ze wszystkich przykazań” (Mt 22, 36-37). Ta „religia serca” nie oznacza jednak duchowości sentymentalnej, lecz pełne przylgnięcie całym wnętrzem do Boga.






Komentarze

Zostaw wiadomość

 Security code

Komentarze - Facebook

Ta strona używa cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki