Godzina laikatu trwa

Czas wakacji sprzyja głębszej refleksji nad życiem oraz nad naszym miejscem w Kościele i w świecie.

Szczególnym bodźcem do myślenia i działania stał się ostatnio przyjęty projekt Konstytucji Europejskiej, zrodzonej z koncepcji laickiego, a raczej wrogo rozumianego rozdziału Kościoła i państwa, redukującego sprawy wiary do sfery wyłącznie prywatnej. Dyskusje wokół tego tematu świadczą o pewnej "chrystofobii" kręgów wpływowych i decyzyjnych. Sytuacja ta rodzi pytanie o zadania chrześcijańskiego laikatu wobec europejskich wyznań.

Obecność chrześcijan w życiu publicznym Europy stała się tematem refleksji wielu spotkań europejskiego laikatu, wśród których na szczególną uwagę zasługują: marcowe Forum Św. Wojciecha w Gnieźnie, kwietniowy Międzynarodowy Kongres Rodziny w Lublinie, Środkowoeuropejski Dzień Katolików z centralnym spotkaniem majowym w Mariazell, czerwcowy niemiecki Dzień Katolików w Ulm, lipcowe Europejskie Forum Laikatu w Fatimie.

Powyższe gremia, podobnie jak wiele innych, stanowią konkretną odpowiedź na przesłanie Jana Pawła II zawarte w adhortacji "Ecclesia in Europa": "Niezmiernie ważne jest, by wzbudzać i podtrzymywać konkretne powołania w służbie dobru wspólnemu u osób, które za przykładem i w stylu tych, którzy zostali nazwani "ojcami Europy", potrafiłyby być twórcami europejskiego społeczeństwa dnia jutrzejszego, budując je na trwałym fundamencie ducha" (nr 41).

Krzepiący jest fakt, że liderzy polskiego laikatu mówią wspólnym językiem z pasterzami Kościoła, wyrażając wspólne zatroskanie o ducha europejskiego. Polski przedstawiciel w Europejskim Forum Laikatu, po powrocie ze spotkania w Fatimie deklaruje: "Europa potrzebuje katolików świeckich, którzy swoim życiem i przekonaniami nie będą się bali przypominać o wartościach chrześcijańskich".

Sytuacja duchowa Europy wymaga obecności katolików "dojrzałych w wierze i wspólnot chrześcijańskich misyjnych", dających świadectwo miłości Boga do każdego człowieka. Dojrzała wiara kształtuje się w "Kościele domowym", a realizuje się w pełni we wspólnocie Kościoła, przechodząc od wiary podtrzymywanej społeczną tradycją do wiary bardziej osobistej i dojrzałej, odważnej i konsekwentnej, prowadzącej do świętości życia, a która oznacza całkowite posłuszeństwo Bogu i heroizm miłości człowieka w zwyczajnym codziennym życiu.

Wielką szansę kształtowania dojrzałej wiary stanowią ruchy, stowarzyszenia i wspólnoty apostolskie. Specyfiką tych wspólnot jest to, że ich założycielami są często świeccy charyzmatycy. To o nich mówił Jan Paweł II, że ci świeccy "zakonodawcy" przemierzają dziś Europę, jak niegdyś przemierzali ją twórcy zakonów i zgromadzeń. Tak jak niegdyś klasztory znaczyły granice Europy - obok uniwersytetów - tak dziś duchowość europejską znaczą wspólnoty, ruchy i drogi, inicjowane przez takich "świeckich zakonodawców", jak Ch. Lubich, Kiko Arguello czy prof. Riccardi.

Podczas Dnia Katolików w Mariazell na pytanie: "Co mamy robić, aby Europa nie straciła ducha", odpowiadano: "Ukazywać ludziom Chrystusa, uczyć się modlitwy i uczyć modlitwy, mnożyć i pogłębiać znajomość wiary, ukazywać znaki - nie wstydzić się krzyża, zachować kulturę świętowania niedzieli, chronić życie i je rozwijać, wspierać poczucie solidarności w Europie i w świecie". Zadania te można ująć w papieskim schemacie: "poznawać Chrystusa, umiłować i naśladować Go" oraz czerpać z tego źródła, którym jest Eucharystia.

Szczególnej troski wymagają relacje między laikatem a duchownymi. Często przeciwstawia się ich rolę, nie dostrzegając ich wzajemnej komplementarności. Upodmiotowienie laikatu domaga się wzajemnego poszanowania urzędu kościelnego oraz charyzmatu świeckich; poszanowania równej godności we wspólnocie Kościoła duchownych i świeckich, dialogu i respektowania praw wynikających z chrztu i bierzmowania, zwłaszcza na terenie liturgii oraz w administracji parafialnej; promowania wspólnot formacyjnych i apostolskich. Szczególną rolę w promocji laikatu w wymiarze krajowym pełni Krajowa Rada Katolików Świeckich, która ma za cel "animowanie i koordynację świeckich oraz rozwój ich inicjatyw, wyróżniając i realizując ich współodpowiedzialny udział w życiu Kościoła".

Niech życie ukazuje całe piękno wspólnoty Kościoła wypowiedziane słowami św. Pawła: "Różne są dary łaski, lecz ten sam Duch; różne też są rodzaje posługiwania, lecz ten sam Bóg, sprawca wszystkiego we wszystkich" (1 Kor 12, 4-5).