Logo Przewdonik Katolicki

Stan naszej wiary

Adam Suwart
Fot.

W niedzielę Chrystusa Króla odbyło się w naszej archidiecezji kolejne, coroczne liczenie wiernych. Badania te opracowywane są przez Instytut Statystyki Kościoła w Warszawie. Właśnie ukazała się wydana przez Instytut, w oparciu o badania z lat ubiegłych, książka "Postawy Społeczno-Religijne Archidiecezjan Poznańskich". W kolejnych numerach "Przewodnika Katolickiego" omówimy wybrane...

W niedzielę Chrystusa Króla odbyło się w naszej archidiecezji kolejne, coroczne liczenie wiernych. Badania te opracowywane są przez Instytut Statystyki Kościoła w Warszawie. Właśnie ukazała się wydana przez Instytut, w oparciu o badania z lat ubiegłych, książka "Postawy Społeczno-Religijne Archidiecezjan Poznańskich". W kolejnych numerach "Przewodnika Katolickiego" omówimy wybrane fragmenty wspomnianego opracowania.



Dokument ma fundamentalne znaczenie dla zrozumienia podstawowych problemów wiary oraz kondycji duchowej i społecznej wiernych archidiecezji poznańskiej. Dowiadujemy się z niego m.in., jak wierni oceniają swoich kapłanów, jakie prawdy wiary wyznają, a które odrzucają, które normy moralne cenią wysoko, a do których nie przywiązują wagi. Jak zapatrują się na współczesne problemy, m.in. eutanazję, aborcję czy choćby wiarę w horoskopy i moc uzdrowicieli.
Archidiecezja poznańska jest najstarszą polską diecezją. Istnieje nieprzerwanie od 968 roku. W 1821 r. została podniesiona do rangi archidiecezji i połączona unią personalną z sąsiednią archidiecezją gnieźnieńską. Od tego czasu aż do 1946 r. stolica archidiecezji - Poznań - była siedzibą Prymasa Polski. Kościół poznański na wszystkich etapach procesu dziejowego odgrywał znaczącą rolę w kształtowaniu życia religijnego oraz tworzeniu kultury narodowej. Aktualnie archidiecezja poznańska pozostająca pod rządami metropolity poznańskiego abp. Stanisława Gądeckiego troszczy się o życie religijne 1 mln 500 tys. wiernych w ramach 398 wspólnot parafialnych. Dysponują one 784 obiektami sakralnymi, w tym 309 kaplicami. Pracę duszpasterską prowadzi w archidiecezji 791 kapłanów przy wsparciu 235 braci i 1309 sióstr zakonnych. W seminarium duchownym 138 alumnów przygotowuje się do podjęcia misji kapłańskiej.

Podstawowe dane


Na terenie archidiecezji mieszka ok. 1 mln 506 tys. osób, z czego 51,5 proc. stanowią kobiety. Pozytywnym zjawiskiem jest dodatni wskaźnik przyrostu naturalnego, wynoszący +841 osób, podczas gdy w skali Polski wskaźnik ten jest zerowy. W miastach na terenie archidiecezji mieszka 65 proc. ludności, a na wsi 35 proc. Według danych z 2000 r. ponad 650 tys. mieszkańców archidiecezji pozostawało bez pracy - wśród nich najwięcej, bo 35 proc. to osoby przed 24. rokiem życia.
W badanej grupie respondentów 97,3 proc. stanowili katolicy. Ponadto znaleźli się w niej świadkowie Jehowy, buddysta i osoby nieidentyfikujące się z żadną religią. Spośród przebadanej grupy niespełna 20 proc. respondentów deklaruje się jako osoby głęboko wierzące, a 72 proc. jako wierzące; niezdecydowanych w kwestii wiary jest 3,6 proc., nieco mniej jest obojętnych i niewierzących 1,3 proc. Choć w archidiecezji jako "wierzący" określa się ponad 90 proc. odpytanych, to jednak już tylko 51,2 proc. deklaruje systematyczne praktykowanie wiary, niesystematyczne - 28,8 proc., a rzadkie 12,4 proc.; niepraktykujących jest nieco ponad 7 proc. Więcej wierzących i praktykujących jest wśród kobiet oraz osób z wykształceniem podstawowym i zawodowym, a także wśród mieszkańców wsi. Religijność rozumiana jako deklarowanie swej wiary i praktykowanie wzrasta wraz z wiekiem.

W co wierzymy?


Nie mniej ważna jest ocena podstawowej wiedzy religijnej i znajomość elementarnych prawd wiary. Najbardziej znanymi sakramentami są chrzest i bierzmowanie, na które wskazało odpowiednio 81,7 proc. i 80 proc. respondentów; najmniej osób, bo prawie 50 proc., wskazało (co szczególnie dziwne) spowiedź i namaszczenie chorych. Eucharystię (Komunię św.) wymieniło zaledwie 67,7 proc. pytanych. "Można przypuszczać, że wierni korzystają z sakramentów, ale nie zawsze są świadomi poprawnego określania ich według nauki katolickiej" - napisali autorzy opracowania.
Bardzo słaba jest znajomość ośmiu błogosławieństw. Poprawnie potrafi nazwać i wymienić wybrane błogosławieństwa od 2,9 proc. do 11,5 proc. respondentów. W dogmaty wiary wierzymy selektywnie: w Trójcę Świętą wierzy 88,8 proc. badanych, 3,5 proc. nie wierzy, a 7,2 proc. nie ma na ten temat zdania. Podobne wartości odnotowuje się w przypadku wiary w Zmartwychwstanie Chrystusa. Jednak w piekło wierzy już mniej, bo 65 proc. respondentów, a łącznie aż 35 proc. nie wierzy lub nie ma zdania w tej materii.
Konkludując ten fragment badań, autorzy opracowania stwierdzają za socjologiem religii Władysławem Piwowarskim, że religijność archidiecezji poznańskiej, podobnie jak to jest w całej Polsce, ma dość wysokie wskaźniki w skali ogólnej, natomiast stosunkowo niskie w skali pogłębionego życia wiary.

Na podstawie pracy: "Podstawy Społeczno-Religijne Archidiecezjan Poznańskich", Poznań 2005

W następnym numerze zaprezentujemy wyniki badań w zakresie moralnego wizerunku mieszkańców archidiecezji poznańskiej.

Komentarze

Zostaw wiadomość

 Security code

Komentarze - Facebook

Ta strona używa cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki