Urlopy macierzyńskie i wychowawcze

W ostatnim czasie zmianom uległo wiele przepisów związanych z uprawnieniami pracowników, które związane są z rodzicielstwem. Czytelnicy m.in. pytają o nowe zasady udzielania urlopów macierzyńskich i wychowawczych.

Jaki jest obecnie wymiar urlopu macierzyńskiego dla pracownicy?

– Pracownicy przysługuje obecnie 18 tygodni urlopu przy pierwszym porodzie, przy każdym następnym porodzie 20 tygodni urlopu, a w przypadku urodzenia więcej niż jednego dziecka przy jednym porodzie przysługuje 28 tygodni urlopu.

Czy urlop macierzyński przysługuje także pracownicy wychowującej dziecko przysposobione?

– Pracownicy, która wychowuje dziecko przysposobione lub która przyjęła dziecko na wychowanie jako rodzina zastępcza, przysługuje urlop macierzyński w wymiarze 20 tygodni.

Czy urlop macierzyński można uzyskać jeszcze przed porodem?

– Przepisy kodeksu pracy przewidują, że co najmniej dwa tygodnie urlopu macierzyńskiego mogą przypadać przed przewidywaną datą porodu.

Czy pracownica może zrezygnować z części urlopu macierzyńskiego?

– Jest to możliwe, jeżeli pracownica wykorzystała po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego. W takim przypadku niewykorzystaną część urlopu macierzyńskiego udziela się pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko, na jego pisemny wniosek.

Komu i na jakich warunkach przysługuje urlop wychowawczy?

– Pracownik zatrudniony co najmniej 6 miesięcy ma prawo do urlopu wychowawczego

w wymiarze do 3 lat w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Urlop ten nie może być dłuższy jednak niż do ukończenia przez dziecko 4. roku życia. Jeżeli dziecko wymaga osobistej opieki pracownika, z powodu stanu zdrowia potwierdzonego orzeczeniem o niepełnosprawności, wówczas pracownik może skorzystać z urlopu wychowawczego do ukończenia przez dziecko 18. roku życia.

Czy urlop wychowawczy może być wykorzystany w częściach?

– Urlop wychowawczy może być wykorzystany najwyżej w czterech częściach.

Czy pracownik może zrezygnować z urlopu wychowawczego i na jakich zasadach?

– Pracownik może zrezygnować z urlopu wychowawczego w każdym czasie za zgodą pracodawcy. Jednak pracownik ma obowiązek zawiadomienia o tym fakcie pracodawcę, najpóźniej na 30 dni przed terminem zamierzonego podjęcia pracy.

Czy okres urlopu wychowawczego wlicza się do okresu zatrudnienia?

– Okres urlopu wychowawczego, w dniu jego zakończenia, wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze.