Europejskie korzenie

W sali sesyjnej Urzędu Miasta w Bydgoszczy odbyła się 16 listopada sesja naukowa zatytułowana: „Co Europa zawdzięcza kulturze europejskiej?”. Na to pytanie próbowali odpowiedzieć naukowcy z różnych ośrodków akademickich w Polsce. Spotkanie było jednym z najważniejszych punktów XXV Tygodnia Kultury Chrześcijańskiej.

Gospodarz grodu nad Brdą, prezydent Konstanty Dombrowicz, podkreślił, że Tygodnie Kultury Chrześcijańskiej przyniosły „nam wszystkim, naszemu miastu i rozwojowi myśli teologicznej wiele wspaniałych owoców”. – Aż trudno je wszystkie zliczyć. Tydzień nie domaga się wielkich słów, ale kolejnych wyzwań, które wzbogacą ludzkie umysły, pokrzepią serca i przybliżą Bogu.

Niedziela dla kultury

„Chrześcijańskie korzenie Europy” – tak brzmiał temat wykładu, który wygłosił bp Jan Tyrawa. Ordynariusz diecezji bydgoskiej wielokrotnie podkreślał, że nie ma kultury europejskiej bez chrześcijaństwa. – Kultura europejska ma dzisiaj zapewne szerszy zakres, ale korzenie Europy są bez wątpienia chrześcijańskie. Jest to pewien system wartości, orientacji, z której owa Europa wyrasta. Chrześcijaństwo nie tylko wnosiło swoje oryginalne myśli, ale stworzyło pewną syntezę filozofii greckiej, rzymskiej i prawa rzymskiego. Bez chrześcijaństwa nie byłoby Europy – mówił biskup.

Profesor Stanisław Bylina z Instytutu Historii Polskiej Akademii Nauk rozwinął zagadnienie „Dziedzictwa chrześcijańskiego średniowiecza”. Wskazał na ciągle aktualne zagrożenia oraz pozytywy, jakie niosła ze sobą miniona epoka. – W spadku po średniowieczu otrzymaliśmy m.in. świętowanie niedzieli, które powinno być udziałem każdego chrześcijanina. Kiedyś to prawo było rygorystycznej przestrzegane. Wprowadzenie obowiązkowego odpoczynku miało dla kultury bardzo duże znaczenie – stwierdził wykładowca.

Miasto dialogu

„Religia w Europie jako wartość chroniona w świetle orzecznictwa strasburskiego” – ten temat rozwinął prof. Tadeusz Jasudowicz z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Jego zdaniem, trybunał w Strasburgu określa religię jako wartość fundamentalną. – Jest ona jedną z podstawowych podwalin społeczeństw demokratycznych w Europie. To bardzo cenne, że dostrzega się chrześcijańskie korzenie, które mają nas wiązać. O tę religię walczono przez wieki, ponosząc krwawe ofiary. Europa nie istniałaby bez chrześcijaństwa – podkreślił.

Profesor Janusz Kutta z Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego mówił o Bydgoszczy jako mieście „spotkania i dialogu”. – Tutaj zbierali się Polacy, Niemcy, Szkoci, Włosi i Francuzi, więc konfrontacja była nieunikniona. Ścierały się różne racje, rodziły się konflikty. Ostatecznie dialog doprowadził do zacierania się różnic i budowania tożsamości – powiedział. Zdaniem cenionego, bydgoskiego historyka, przełom nastąpił po II wojnie światowej. – Dzisiaj Polacy i Niemcy spotykają się na licznych sympozjach. To wszystko wpisuje się w chrześcijańskie korzenie Europy. Warto także wspomnieć, że podstawowy dokument lokacyjny Bydgoszczy posiada inwokację do samego Boga, a więc i katolicyzm niósł ze sobą cały szereg ważnych przesłań – podkreślił prof. Kutta.

Podczas sesji zostały również wręczone medale prezydenta Bydgoszczy i wojewody kujawsko-pomorskiego osobom, które są zaangażowane w organizację i rozwój Tygodnia Kultury Chrześcijańskiej w Bydgoszczy.