Małe seminarium

Niższemu Seminarium Duchownemu w Wolsztynie, zwanemu też po prostu „małym seminarium”, Kościół zawdzięcza ponad stu kapłanów.

Wolsztyńskie małe seminarium działało jedynie przez 11 lat (1949–1960). Był to i tak okres stosunkowo długi w porównaniu z innymi tego typu placówkami istniejącymi w powojennej, komunistycznej Polsce. Większość niższych seminariów została bowiem zlikwidowana decyzją władzy ludowej 3 lipca 1952 r. Dzięki determinacji ówczesnego metropolity poznańskiego abp. Walentego Dymka i rektora ks. Teodora Lercha, Wolsztyn działał jeszcze przez osiem lat, wychowując młodych chłopców, w tym wielu przyszłych księży, w duchu wartości chrześcijańskich.

Smutna rocznica

We wrześniu przypadała 50. rocznica zamknięcia Niższego Seminarium Duchownego w Wolsztynie. Zaznaczyć przy tym trzeba, że, jak wspominają świadkowie, jego likwidację przeprowadzono wyjątkowo brutalnie, a brało w niej udział około 200 funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej i Urzędu Bezpieczeństwa. Opuszczone budynki przejęło państwo.

W związku z tą smutną rocznicą miasto Wolsztyn oraz tamtejszy oddział Katolickiego Stowarzyszenie Civitas Christiana zorganizowały 21 września konferencję pt. „Dar, który nie przetrwał do naszych czasów”. Wzięli w niej udział przede wszystkim absolwenci wolsztyńskiego seminarium, m.in. ks. prof. dr hab. Anzelm Weiss z KUL, ks. prałat Jan Stanisławski, ojciec duchowny kapłanów naszej archidiecezji, ks. prof. dr hab. Romuald Niparko z Wydziału Teologicznego UAM i ks. kan. Wojciech Pawelczak. Uczestniczyli w niej także naukowo zajmujący się tematyką seminarium w Wolsztynie ks. Rafał Banaszak oraz dr Elżbieta Wojcieszyk z poznańskiego IPN.

Solidny fundament

Jednym z absolwentów tego seminarium jest kard. Zenon Grocholewski, który obecnie pełni funkcję prefekta watykańskiej Kongregacji Edukacji Katolickiej. Nie mogąc przybyć na rocznicową konferencję, przesłał okolicznościowy list. Złożył w nim wyrazy uznania, że organizatorzy rocznicowego spotkania dostrzegli rolę seminarium, „która nie ograniczała się do przekazywania wiedzy i umiejętności, lecz zmierzała do integralnego formowania ludzi wolnych, pragnących budować prawdziwe dobro”. „Jestem dumny z tego, że należę do absolwentów tejże szkoły, której osobiście wiele zawdzięczam, otrzymując w niej solidny fundament duchowy oraz intelektualny do dalszego rozwoju i studiowania” – napisał kard. Grocholewski.

Ks. prof. Anzelm Weiss, przybliżając historię oraz specyfikę wolsztyńskiego „małego” seminarium, zwrócił uwagę na rolę, jaką odegrało ono w historii. Było bowiem, jak podkreślił, niezwykle ważnym miejscem kształtowania postaw młodzieży, zwłaszcza w trudnych, komunistycznych czasach walki władzy państwowej z Kościołem o „rząd dusz”. Przypomniał też, że Niższe Seminarium Duchowne w Wolsztynie oraz jego filię utworzoną przy Kongregacji św. Filipa Neri na Świętej Górze koło Gostynia ukończyło ok. 200 osób, z czego 130 wstąpiło później do wyższych seminariów, w tym do poznańskiego, a 103 zostały wyświęcone na kapłanów. Wielu też absolwentów seminarium, jak zauważył ks. prof. Weiss, otrzymawszy staranne wykształcenie i formację, działało później z powodzeniem „jako ludzie nauki i sztuki”.