Patroni w sutannach: ks. Henryk Mross

Mówiono, że w badaniach historycznych nie miał sobie równych. Dzięki mozolnej pracy ocalił od zapomnienia postaci setki księży pracujących na Pomorzu w ostatnich dwóch stuleciach. Najczęściej można go było spotkać w gabinecie – wśród książek, przy starej maszynie do pisania.

Henryk Adolf Paweł Mross urodził się 24 maja 1928 roku w Gniewie – drugie i trzecie imię otrzymał „w spadku” po dziadkach. Publiczną Szkołę Podstawową w Gdyni-Witominie rozpoczął w 1935 roku. Cztery lata później zachorował na dur brzuszny – stan jego był na tyle poważny, że został namaszczony sakramentami świętymi, a rodzice ofiarowali go w opiekę Matce Bożej z Piaseczna. Zanim we wrześniu 1950 roku przekroczył progi pelplińskiego seminarium, należał do Związku Harcerstwa Polskiego, krótko studiował także w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Gdańsku. Po pobycie w kilku placówkach, m.in. w Linowie Królewskim, Nowem nad Wisłą i Chełmnie, trafił do Osielska pod Bydgoszczą, gdzie pracował przez 23 lata. Jego zasługi dla wspólnoty zostały docenione – w 1998 roku ks. Mross otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Gminy Osielsko, a w 1999 roku imieniem kanonika nazwano ulicę prowadzącą do kaplicy w Niemczu.

Zapatrzony w dzieje

Ksiądz Mross był dyrektorem Biblioteki Wyższego Seminarium Duchownego w Pelplinie, historykiem, miłośnikiem regionu. Jest autorem lub współautorem wielu opracowań – najważniejsze z nich to „Słownik biograficzny kapłanów diecezji chełmińskiej wyświęconych w latach 1821-1920”. Jego przygotowanie zajęło ks. Mrossowi 40 lat! W 1997 pojawiła się kolejna publikacja – „Dzieje parafii Gniew od XIII wieku do 1939 roku”. Pozostałe – można liczyć w dziesiątkach.

Wśród tych ważnych faktów nie można pominąć roku 1995, kiedy ks. Henryk Mross został laureatem Medalu Stolema. Przyznaje go – osobom mającym szczególne zasługi w działalności na rzecz Kaszub i Pomorza – Klub Studencki Pomerania. To nie wszystko... Ksiądz Henryk Mross w 2004 roku został wybrany na patrona Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych w Gniewie. Decyzję poprzedziło referendum – na kandydaturę ks. Mrossa oddano 330 głosów!

– Kiedyś w szczerej rozmowie otworzył się i powiedział: „Wiesz, ja jeszcze nigdy nie odpuściłem brewiarza”. Za to go kochałem... – wspomina swojego dziekana ks. prałat Stanisław Skonieczka, proboszcz z Osielska.

Ksiądz kanonik Henryk Mross odszedł 27 kwietnia 2000 roku. Został pochowany w alei kapłanów pelplińskich.