Słowniczek pojęć etycznych: Analiza świata wartości

Trzeba zauważyć, że choć tak często mówimy w naszym świecie o dobru i złu, to jednak na ogół nie ustalamy precyzyjnie (nie definiujemy), czym ono jest. Nie uciekamy też od pewnej hierarchizacji. Ostatecznie główną troską staje się to, jak wymknąć się złu, a jak osiągnąć dobro. Mówiąc w ten sposób dokonujemy wartościowania. We współczesnym myśleniu, jak to już było zaznaczone,...
Czyta się kilka minut

Trzeba zauważyć, że choć tak często mówimy w naszym świecie o dobru i złu, to jednak na ogół nie ustalamy precyzyjnie (nie definiujemy), czym ono jest. Nie uciekamy też od pewnej hierarchizacji. Ostatecznie główną troską staje się to, jak wymknąć się złu, a jak osiągnąć dobro. Mówiąc w ten sposób dokonujemy wartościowania. We współczesnym myśleniu, jak to już było zaznaczone, pojęcie wartości zdaje się dominować nad pojęciem dobra. „Wartości są najintensywniejszą rzeczywistością [...] są najmocniejszą rzeczywistością człowieka” (F. König, Chrystus i świat, Kraków 1975 s. 33).

Rzeczywistość wartości ludzkiego życia zwykliśmy nazywać mianem „świata wartości”. Ten świat wartości oznacza doświadczanie konkretnych spraw i rzeczy (bardziej nawet spraw) w ludzkim życiu.

Złożoność tego świata prowokuje do wieloaspektowego ujęcia zjawiska. Można zatem przyjąć, że zagadnienie wartości może być ujmowane od dwóch stron. Najpierw od strony rzeczy, której „przysługują” jakieś wartości, po wtóre – od strony człowieka, który przeżywa dane wartości, doświadcza, myśli według wartości.

Pierwsze z tych ujęć (przedmiotowe) wskazuje, że każdy człowiek i przedmiot – wymagają od podmiotu doświadczającego stosownego uznania i zachowania. Okazuje się przy tym, że do odpowiedniego zachowania w tym świecie potrzebna jest umiejętność czytania wartości. Można w tym miejscu pytać, czy mógłby istnieć świat oczyszczony z wartości? Teoretycznie należy uznać, że nie byłby on wewnętrznie sprzeczny. Jednak powszechne doświadczenie świata przynosi człowiekowi wizję świata spraw mniej i bardziej ważnych. Gdyby zatem taki świat stał się obojętnym dla człowieka, nieuchronnie pojawiałoby się pytanie: co się dzieje z tym człowiekiem? A w samym tym pytaniu tkwi już przecież pewna hierarchia, zakładająca istnienie wartości.

Cały artykuł przeczytasz z aktywną subskrypcją

Po stronie człowieka. Po stronie Ewangelii.

Wypróbuj za 1 zł przez miesiąc lub od razu zakup subskrypcję na rok i oszczędź pieniądze.

Polecane

Subskrypcja miesięczna

  • Nieograniczony dostęp do aktualnych treści oraz archiwum
  • Dostęp do treści przed wydaniem papierowym
  • Dostęp do aktualnych numerów w formacie PDF
  • Subskrypcja odnawia się automatycznie, rezygnujesz w dowolnym momencie
  • Po miesiącu próbnym 19,90 miesięcznie
1.00 zł

Subskrypcja roczna

  • Nieograniczony dostęp do aktualnych treści oraz archiwum
  • Dostęp przed wydaniem papierowym
  • Dostęp do aktualnych numerów w formacie PDF
  • Korzystasz ze wszystkich treści za znacznie mniejsze pieniądze 
  • Otrzymujesz 25% rabatu i oszczędzasz 66 zł
  • Tylko 3,33 zł za wydanie
172.90 zł

Artykuł pochodzi z numeru 25/2006