Słowiańscy patroni w piastowskiej katedrze

Choć Papież Jan Paweł II włączył apostołów Słowian - świętych Cyryla i Metodego do grona patronów Europy, to jednak bracia z greckiego Sołunia wciąż są mało znani, a ich zasługi dla rozwoju całego chrześcijaństwa nie zostały właściwe docenione. Tymczasem już pod koniec IX w. jeden z ich uczniów, św. Klemens z Ochrydu napisał o nich: "Prawo Boże podwójnie jakby przełożyli: dla nowego ludu i przez wynalezienie mu nowego pisma". Papież Pius XI określił ich jako synów Wschodu, z ojczyzny Bizancjum, z pochodzenia Greków, misjonarzy rzymskich i Słowian według owoców apostołowania.

Podczas kolejnego spotkania katedralnego z cyklu Verba Sacra Modlitwy Katedr Polskich aktor Teatru Nowego Andrzej Lajborek zaprezentował "Żywoty świętych Cyryla i Metodego". Komentarz przybliżający zasługi świętych patronów Europy doby Kościoła niepodzielonego przez schizmę wygłosiła dr hab. Mariola Mikołajczak z Katedry Filologii Słowiańskiej UAM. Muzyczną oprawę zapewnił Chór Kameralny Cappella Musicae Antique Orientalis po dyr. prof. Leona Zaborowskiego. Prezentacja miała charakter podwójnej inauguracji, otwierała bowiem zarówno IV Ekumeniczne Święto Biblii (6-9 XI), zorganizowane prze Poznańską Grupę Ekumeniczną (obejmującą Kościoły: rzymskokatolicki, ewangelicko-metodystyczny, ewangelicko-augsburski, polskokatolicki, zielonoświątkowy oraz Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny), jak i Międzynarodowy Festiwal Sztuki Słowa Verba Sacra w reżyserii Przemysława Basińskiego.

Cyryl i Metody byli Grekami wykształconymi w kulturze helleńskiej.Wysłani z misją ewangelizacyjną do Słowian w Księstwie Wielkomorawskim utożsamili się z nimi i opracowali dla nich alfabet, przełożyli Pismo Święte i wprowadzili - mimo oporów części duchowieństwa - język słowiański do liturgii bizantyńskiej i rzymskiej, w której wcześniej dopuszczano tylko trzy języki: hebrajski, grecki i łaciński. "W historycznym rozwoju Słowian obrządku wschodniego język staro-cerkiewno-słowiański odegrał rolę taką, jak na Zachodzie łacina" - zauważył Jan Paweł II w encyklice "Slavorum Apostoli" z 1985 r. w 1100-rocznicę śmierci Metodego. Pierwszą literą głagolicy jest symbol chrześcijaństwa - krzyż, a pierwszym tekstem oficjalnie zapisanym przez Konstantyna-Cyryla w języku słowiańskim - Prolog Ewangelii św. Jana: "Na początku było Słowo...".

Cud daru słowa dokonany przez braci z Sołunia doceniali ich bułgarscy, serbscy i ruscy następcy, uznając, że w ten sposób Bóg wybrał naród słowiański, by stał się - na równi z narodami niesłowiańskimi - głosicielem Dobrej Nowiny we własnym języku. - "Możemy śmiało uznać Cyryla i Metodego za prekursorów tego, co dzisiaj nazywamy "dialogiem kultur" - stwierdziła dr Mariola Mikołajczak, przypominając, że Metody "jako jedyny arcybiskup pobłogosławiony i przez papieża, i przez patriarchę, stał się klamrą spinającą Wschód z Zachodem, żywym symbolem chrześcijańskiej jedności". Mimo tylu zasług Polacy kojarzą ich głównie z głagolicą, a tę z alfabetem rosyjskim i tradycją wschodnią, choć jest to pismo narodowe katolików chorwackich, zapominając zarazem, a raczej nie wiedząc, że Cyryl pochowany jest w Rzymie, a obaj bracia są świętymi całego Kościoła chrześcijańskiego, bowiem jeszcze w IX w. niepodzielonego.