Naszym słabszym braciom

Z Anną Jolantą Nowak, pełnomocnikiem ds. osób niepełnosprawnych Urzędu Miasta we Włocławku, rozmawia Tomasz Sawic

Jak w swojej pracy realizuje Pani przykazanie miłości bliźniego?

- Pomimo że moja praca ma charakter urzędowy, staram się w niej realizować to przykazanie poprzez rozumienie potrzeb osób niepełnosprawnych.

Ile osób niepełnosprawnych żyje obecnie we Włocławku?

- Według danych GUS-u jest ich ponad 16 tysięcy.

Proszę opowiedzieć o dokonaniach pełnomocnika Urzędu Miasta ds. osób niepełnosprawnych.

- W ubiegłym roku został opracowany Miejski Program Działań na rzecz Osób Niepełnosprawnych na lata 2004-2007. Zawiera on osiem kierunków działań i wiele inicjatyw, które chcemy zrealizować. Wydaliśmy drukiem informator dla osób niepełnosprawnych: to chlubny wyjątek w Polsce. Informator będziemy aktualizować. Wzięliśmy udział w dwóch plebiscytach ogólnopolskich: pierwszy to "Człowiek bez barier", w którym wybiera się osobę niepełnosprawną działającą w społeczności lokalnej, będącą liderem organizacji, stowarzyszenia itp. Zgłosiliśmy kandydaturę p. Zbigniewa Steca. Niestety, nie został laureatem. Drugi plebiscyt, przebiegający pod nazwą "Czy chciałbyś być na moim miejscu?", dotyczył metod przeciwdziałania zajmowaniu miejsc parkingowych w mieście, przeznaczonych dla niepełnosprawnych przez osoby zdrowe.

Jako miasto uczestniczyliśmy w programie Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON), dotyczącym wyrównywania różnic między regionami. Pozyskaliśmy dość duże środki, które zostały przeznaczone na zakup trzech autobusów do przewozu niepełnosprawnych. Dwa otrzymał Zespół Szkół Integracyjnych nr 1, trzeci trafił do Domu Pomocy Społecznej przy ul. Dobrzyńskiej.

Prezydent Włocławka powołał pięcioosobową Powiatową Społeczną Radę ds. Osób Niepełnosprawnych. Są w niej przedstawiciele samorządu i organizacji pozarządowych. Do zadań rady należy m.in. opiniowanie uchwał dotyczących podziału środków z PFRON, przyznawanych co roku samorządom. Do ponad trzydziestu wzrosła liczba miejsc do parkowania dla niepełnosprawnych, dla nich też ustawiono dwie toalety "Toi-Toi", specjalnie przystosowane. Planuje się ustawianie kolejnych.

Jakie działania są podejmowane obecnie, a jak wyglądają plany pracy na przyszłość?

- Wkrótce nastąpi otwarcie Centrum dla Osób Niepełnosprawnych przy ul. Ogniowej. Odbiór techniczny budynku miał miejsce 17 marca. Zostaną tam przeniesione dwa ośrodki Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie: Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności i Ośrodek ds. Zatrudnienia i Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.

Planujemy pozyskanie środków z Europejskiego Funduszu Społecznego na działanie "1-4", które dotyczy aktywizacji społecznej i zawodowej osób niepełnosprawnych. Innym zadaniem do realizacji jest konieczność poznania dokładnej liczby osób niepełnosprawnych zamieszkałych we Włocławku. Dane GUS-u są danymi ogólnymi. My natomiast chcemy dowiedzieć się, ile osób porusza się na wózkach inwalidzkich, ile o kulach itd. Wyzwaniem dla nas jest zorganizowanie szkoleń dla członków organizacji pozarządowych, podczas których będą się oni zapoznawać z metodami pozyskiwania środków unijnych na swoją działalność.

Jaka jest sytuacja osób niepełnosprawnych na rynku pracy we Włocławku?

- Pracodawcy z roku na rok zatrudniają coraz mniej takich osób. Powód? Zmieniają się przepisy prawne - pracodawcy otrzymują coraz niższe dofinansowanie za zatrudnianie osób niepełnosprawnych, w dodatku procedury przyjmowania ich do pracy są skomplikowane.

Pracodawcy twierdzą też, że praca tych osób nie jest wydajna, że często korzystają ze zwolnień lekarskich. Najchętniej zatrudnialiby osoby o najwyższym stopniu niepełnosprawności (dostają na nich największe dofinansowanie) - chcąc jednocześnie, aby oni pracowali jak w pełni sprawni ludzie. Jest jeszcze inna przyczyna - niepełnosprawni są mało aktywni na rynku pracy. Poza tym najczęściej są to osoby nisko wykształcone, a to zmniejsza ich szanse na uzyskanie zatrudnienia.

W krajach zachodniej Europy silnie krzewiona jest idea pn. "Biznes odpowiedzialny społecznie". Polega ona na tym, że zatrudnia się niepełnosprawnych w najlepszych firmach, a pracodawcy nie mają z tego żadnych korzyści finansowych. Korzyść stanowi dobry wizerunek firmy, która zatrudnia nie tylko "młodych, kreatywnych i pięknych", ale też i osoby niepełnosprawne. Wizerunek firmy zyskuje na prestiżu poprzez to, że dostrzega ona najsłabszych członków społeczeństwa.

Dziękuję za rozmowę