Małżeństwo w świetle prawa

Podstawowym źródłem prawa w tym zakresie jest kodeks rodzinny i opiekuńczy.

Według przepisów prawa rodzinnego, małżeństwo zostaje zawarte wówczas, gdy małżonkowie złożą przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego oświadczenia, że wstępują ze sobą w związek małżeński albo oświadczą swoją wolę w obecności duchownego, a kierownik urzędu stanu cywilnego sporządzi akt małżeństwa. Nie może zawrzeć małżeństwa osoba

niemająca ukończonych 18 lat. Jednakże z ważnych powodów sąd opiekuńczy może zezwolić na zawarcie małżeństwa kobiecie, która ukończyła 16 lat, a z okoliczności wynika, że zawarcie związku małżeńskiego będzie zgodne z dobrem założonej rodziny. Małżeństwo można unieważnić z powodu braku przepisanego wieku, z powodu choroby psychicznej albo niedorozwoju umysłowego jednego z małżonków, z powodu pozostawania przez jednego z małżonków w poprzednio zawartym związku oraz z powodu pokrewieństwa.

Jeżeli między małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia, każdy z małżonków może żądać, ażeby sąd rozwiązał małżeństwo przez rozwód.

W razie zupełnego rozkładu pożycia małżonkowie mogą także żądać, aby sąd orzekł separację. Separacja różni się od rozwodu przede wszystkim tym, że po jej orzeczeniu przez sąd małżonkowie nie mogą zawrzeć nowego małżeństwa. W orzeczeniu o separacji przeprowadzona jest rozdzielność majątkowa i ustala się prawo do opieki nad dzieckiem.

Jednakże małżonkowie mają możliwość pogodzenia się i wystąpienia do sądu o uchylenie separacji. Natomiast, jeżeli jeden z małżonków żąda orzeczenia separacji, a drugi orzeczenia rozwodu i żądanie to jest uzasadnione, wówczas sąd orzeka rozwód.

Należy zwrócić uwagę, że z chwilą zawarcia związku małżeńskiego powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa, obejmująca ich dorobek. Dorobek małżonków to przede wszystkim pobrane wynagrodzenia za pracę i inne usługi świadczone osobiście przez małżonków oraz dochody z majątku wspólnego, jak również z odrębnego majątku każdego z małżonków. Natomiast majątek odrębny to przede wszystkim przedmioty nabyte przed zawarciem związku małżeńskiego oraz inne przedmioty majątkowe wymienione w ustawie.