Chorwackie doświadczenia

Losy Kościoła w tym państwie, położonym na południu Europy na Półwyspie Bałkańskim nad Morzem Adriatyckim naznaczone są licznymi prześladowaniami ze strony różnych władców totalitarnych, zwłaszcza reżimu komunistycznego. Wielu bezimiennych Chorwatów znosiło liczne cierpienia i upokorzenia z powodu swej wiary, wielu oddało za nią życie. Byli wśród nich także przedstawiciele Kościoła. Ofiarę i świadectwo prześladowanych ukazują m.in. losy błogosławionego Kardynała Alojzego Stepinaca, arcybiskupa Zagrzebia.

Pojednanie i miłosierdzie

Przyczyną prześladowań i pokazowego procesu kardynała, jaki mu wytoczono w 1946 roku, był jego stanowczy sprzeciw wobec nacisków funkcjonariuszy reżimu, którzy żądali, aby oderwał on Kościół od papieża i Stolicy Apostolskiej i stanął na czele "chorwackiego Kościoła narodowego". Kardynał Stepinac był zdecydowany dochować wierności Następcy Piotra, dlatego został publicznie oczerniony, a później skazany. Ojciec Święty Jan Paweł II dokonał jego beatyfikacji podczas pielgrzymki do Chorwacji w 1998 roku. Męczennik naszych czasów - jak nazwał go Papież - jest symbolem nieugiętej postawy wobec totalitaryzmu, wierności Ewangelii i zwycięstwa dobra nad złem.

Oprócz wspaniałej postawy Kardynała Stepinaca, chorwacki Kościół ma wśród swoich najznamienitszych przedstawicieli m.in. siostrę Marię od Jezusa Ukrzyżowanego Petkowić, której beatyfikacja odbyła się w Dubrowniku podczas ubiegłorocznej podróży apostolskiej Ojca Świętego do tego kraju. Siostra Maria Petkowić, służąc Bogu poprzez niesienie pomocy najuboższym, założyła Zgromadzenie Córek Miłosierdzia Trzeciego Zakonu Regularnego św. Franciszka. Pragnęła ukazywać Bożą miłość poprzez dzieła miłosierdzia.

Warto wspomnieć, że ubiegłoroczna wizyta apostolska Papieża w Chorwacji zbiegła się z jeszcze jednym ważnym wydarzeniem dla tamtejszego Kościoła - w 2003 r. minęła 150. rocznica utworzenia prowincji kościelnej w Zagrzebiu. Ojciec Święty odwiedził wówczas sanktuarium położone na wzgórzu Trast w Rijece. Według tradycji, w miejscu tym stał przez jakiś czas Święty Dom z Nazaretu, zanim znalazł się w Loreto.

Zadania i nadzieje

W ostatnim dziesięcioleciu Kościół w Chorwacji ucierpiał na skutek wojen. W latach 1991-92, wskutek konfliktu z Serbią, Chorwacja utraciła część terytorium. Natomiast w latach 1992-95 Chorwacja zaangażowana była w wojnę domową, jaka nawiedziła Bośnię i Hercegowinę. W tym trudnym czasie to właśnie chrześcijańska wiara zachęcała ludzi do czynienia dobra aż do ofiary i umożliwiła przebaczenie nawet nieprzyjaciołom.

Po zakończeniu walk wiele spraw związanych z funkcjonowaniem Kościoła w Chorwacji do tej pory nie zostało uregulowanych, a pojawiły się nowe zadania związane ze stanem społeczeństwa, które jest rozbite. Ze względu na destabilizację społeczną i wysokie bezrobocie wielu ludzi odczuwa wielki zawód, gdyż nie spełniły się ich oczekiwania i nadzieje.

Chorwacki Kościół angażuje się w szkolnictwo i inne działania edukacyjne, otacza charytatywną opieką najuboższych, uczestniczy w walce o prawa jednostki i grup, troszczy się o rodziny, a szczególnie o dzieci. Apeluje też ciągle o pokój między narodami, przyczynia się do pojednania. Szczególnym zadaniem Kościoła chorwackiego są działania ekumeniczne, w które stale mocno się angażuje. Troszczy się również o młodzież, dla której chce być miejscem wiary i nadziei. Pragnie być otwarty na wszystkich, którzy boją się przyszłości, dla poszukujących, wątpiących i tych, którzy pragną swoje życie kształtować zgodnie z duchem Ewangelii.

W związku z obchodami Środkowoeuropejskiego Dnia Katolików przygotowywane są liczne sympozja. Konferencja Episkopatu Chorwacji wraz z czeską, węgierską i austriacką organizuje sympozjum w Zagrzebiu w dniach od 23 do 25 kwietnia br. na temat "Nowe wyzwania w pastoralnej teologii małżeństwa i rodziny".