Temperament św. Hieronima ze Strydonu

Ten wielki artysta - uznawany za pierwszego malarza epoki baroku - kilkakrotnie malował św. Hieronima, który w okresie ostrych sporów z protestantyzmem cieszył się wśród katolików wielkim autorytetem. Wspomniane dzieło Caravaggia przedstawia św. Hieronima ze Strydonu jako starca odzianego jedynie w purpurową szatę, pochylonego nad księgą z piórem w ręku, podczas tłumaczenia Pisma Świętego. Ten wielki uczony asceta przeszedł bowiem do historii jako autor Wulgaty, czyli powszechnie używanego łacińskiego przekładu Pisma Świętego, uznanego przez Kościół za oficjalną wersję. Początkowo dokonał przekładu samych Ewangelii, a potem opracował na nowo księgi Starego Testamentu. Dzieło życia ukończył w 404 r.

W ikonografii jego symbolem jest lew. Nie tylko dlatego, że – jak głosi legenda - miał kiedyś usunąć kolec z lwiego pazura, ale również z powodu... żywiołowego temperamentu, któremu zawdzięcza sławę awanturnika i złośnika. Ale szczerze żałował swojej porywczości, więc w duchu pokuty zakładał na głowę żelazną obręcz z kamieniami i prosił Boga o wyrozumiałość, bo przecież pochodził z Dalmacji, krainy, w której wielu mieszkańców miewa podobne usposobienie.

Z pochodzenia był Iliryjczykiem, a urodził się ok. 345 r. w Strydonie, na granicy Panonii z Dalmacją. Ochrzczony ok. 360 r. – prawdopodobnie przez papieża Liberiusza – studiował w Rzymie filozofię, retorykę i język grecki, a potem w Trewirze teologię. Po pobycie w Akwilei udał się, przez Turcję i Azję Mniejszą, do Syrii. W Antiochii poważnie zachorował, a po przeżyciu wizji mistycznej poświęcił się studium Pisma Świętego. Bliski był mu ideał ascezy, więc osiadł na pustyni Chalkis, gdzie od pewnego nawróconego Żyda uczył się języka hebrajskiego. Po powrocie do Antiochii przyjął święcenia kapłańskie, a następnie udał się do Konstantynopola, aby kontynuować studium biblijne pod opieką Grzegorza z Nazjanzu. Kolejne trzy lata spędził w Rzymie, współpracując z papieżem Damazym, który uczynił go swoim doradcą. W 385 r. powrócił do Antiochii, skąd – razem z bratem i przyjaciółmi – wyruszyli do Ziemi Świętej; dołączył do nich biskup Paulin, patriarcha Antiochii. Kilka lat później Hieronim  osiadł w Betlejem, gdzie mieszkał do dnia śmierci 30 września 420 r. W VIII w. ogłoszono go doktorem Kościoła. w 1747 r. beatyfikowano, a w 1767 r. kanonizowano. Jest patronem archiwistów, tłumaczy, bibliotekarzy oraz encyklopedystów.