Wystawa: "U tronu Królowej Polski. Jasna Góra w dziejach kultury i duchowości polskiej"

„U tronu Królowej Polski. Jasna Góra w dziejach kultury i duchowości polskiej”

Warszawa, Zamek Królewski, Wystawa trwa do 11 marca 2007 r.

Już w drugiej połowie XV wieku Jan Długosz nazwał Maryję widniejącą na cudownym wizerunku przechowywanym w jasnogórskim klasztorze – „Królową świata i naszą”. Jasna Góra była wtedy bardzo znana z licznych pielgrzymek, często przybywali tu władcy Polski i najwyżsi dostojnicy Kościoła i Rzeczypospolitej. Dary wotywne, które składali u stóp ołtarza Matki Boskiej, w dużej części zachowały się do dzisiaj. Prawdziwe skarby przechowywane są w murach klasztornych od wieków i nigdy ich nie opuszczały. Wystawa zorganizowana przez Zamek Królewski i klasztor oo. Paulinów jest wyjątkowa: do Warszawy przyjechało ponad 150 starannie wybranych dzieł malarstwa i iluminatorstwa, złotnictwa i hafciarstwa: naczynia i szaty liturgiczne, wota i dokumenty historyczne, wszystko to, co świadczy o dziejowym znaczeniu Jasnej Góry. Na Zamku prezentowane są dzieła, które wcześniej nie były pokazywane publicznie nawet na Jasnej Górze, jak np. sukienka zwana rubinową.

Ta monumentalna wystawa zaaranżowana jest chronologicznie. Pierwsza jej część przywołuje pamięć władców i ród Jagiellonów, którzy byli bardzo związani z klasztorem. Założyli tam fundację dynastyczną. Wazowie uważali się za legalnych spadkobierców Jagiellonów, oni więc także są na wystawie wspominani. Zobaczymy tu cenne dary: Mszał z fundacji króla Jana Olbrachta, monstrancję i krzyż od Zygmunta I, fragmenty korony od Władysława IV. Są to świadectwa niezwykłego przywiązania polskich władców do tego cudownego miejsca. Druga część ekspozycji przypomina czasy szwedzkiego „potopu” i obrony Jasnej Góry pod wodzą ojca Kordeckiego. Można powiedzieć, że od tej chwili coraz częściej szuka się przy obrazie Matki Boskiej duchowego wsparcia w trudnych historycznie sytuacjach. Wprawdzie nadal przynoszone są wspaniałe dary, jednak zdecydowanie więcej pojawia się wotów skromnych, pochodzących od zwykłych ludzi. Są to pamiątki związane z konfederacją barską, insurekcją kościuszkowską, z powstaniami narodowymi. Przypominane są także czasy współczesne, coraz bardziej związane z masowym ruchem pielgrzymkowym: Jasnogórskie Śluby Narodu w 1956 roku, wybór Jana Pawła II, powstanie „Solidarności”, odzyskana wolność.