Było jedynym udanym niepodległościowym zrywem Polaków. Wybuchło 27 grudnia 1918 roku w Poznaniu i błyskawicznie rozlało się po całej Wielkopolsce pozostającej jeszcze wówczas pod zaborem...
Msze św., apele poległych, wiązanki kwiatów pod pomnikami i tablicami pamiątkowymi… W archidiecezji gnieźnieńskiej uczczono 87. rocznicę wybuchu powstania wielkopolskiego.
Było jedynym udanym niepodległościowym zrywem Polaków. Wybuchło 27 grudnia 1918 roku w Poznaniu i błyskawicznie „rozlało” się po całej Wielkopolsce pozostającej jeszcze wówczas pod zaborem pruskim. 28 grudnia wolne było Gniezno. W kolejnych dniach Kórnik, Grodzisk, Witkowo, Wągrowiec. 31 grudnia powstańcy pod dowództwem Pawła Cymsa rozpoczęli swój zwycięski marsz na Kujawy, oswobadzając kolejne miasta: Trzemeszno, Mogilno, Strzelno, Inowrocław, Żnin, Szubin… W ciągu niespełna dwóch tygodni armia powstańcza zajęła obszar około 25 tysięcy km kwadratowych. Walka o niepodległość miała jednak trwać jeszcze długo. Do stycznia 1919 roku, kiedy to ogłoszono zawieszenie broni. Wielkopolska była wolna!
Pamięć ciągle żywa
W Gnieźnie wydarzenia te przypomniano 28 grudnia 2005 roku. Obchody rocznicowe rozpoczęła uroczysta sesja Rady Miasta, po której w gnieźnieńskiej katedrze odprawiona została Msza św. w intencji Ojczyzny. Eucharystii przewodniczył bp Bogdan Wojtuś. – Dzięki ofiarności i bohaterskiej walce powstańców ziemie piastowskie, które są kolebką państwa polskiego, wróciły do macierzy – mówił w homilii. – To chlubna karta w historii naszego kraju. Odzyskaliśmy wolność! Wolność jednak nie jest dana raz na zawsze. Trzeba jej nieustannie strzec i bronić.
Słów tych wysłuchali mieszkańcy Gniezna, a także uczestniczący we Mszy św. przedstawiciele lokalnych władz, kombatanci, reprezentanci organizacji pozarządowych, harcerze oraz uczniowie gnieźnieńskich szkół gimnazjalnych i średnich. Po Eucharystii wszyscy przeszli pod pomnik powstańców wielkopolskich na gnieźnieńskim cmentarzu św. Piotra i Pawła, gdzie złożono wiązanki kwiatów i oddano hołd poległym.
Gnieźnieńskie obchody upamiętniające niepodległościowy zryw Wielkopolan były także okazją do uczczenia przypadającej tego dnia rocznicy wyzwolenia Gniezna oraz przypomnienia tych, którzy w walkach powstańczych szczególnie się zasłużyli: Pawła Cymsa, ks. Mateusza Zabłockiego – późniejszego proboszcza parafii farnej, ks. Kazimierza Kowalskiego – późniejszego biskupa… Podobne uroczystości odbyły się w wielu miejscowościach archidiecezji gnieźnieńskiej.
Koncert z okazji
W ramach rocznicowych uroczystości, 27 grudnia 2005 roku w katedrze gnieźnieńskiej odbył się także specjalny koncert kolęd w wykonaniu Alicji Majewskiej, Haliny Frąckowiak, Zbigniewa Wodeckiego i Włodzimierza Korcza. Artyści przyjechali do Gniezna na zaproszenie władz miasta, Towarzystwa Pamięci Powstania Wielkopolskiego oraz ks. kan. Jana Kasprowicza – proboszcza parafii katedralnej. Zaśpiewali zarówno znane, jak i mniej znane polskie kolędy i pastorałki. Wszystkie nagrodzono gromkimi brawami.
Cały artykuł przeczytasz z aktywną subskrypcją
Odblokuj ten tekst i czytaj cały „Przewodnik Katolicki”.
W subskrypcji otrzymujesz dostęp do:
- wszystkich wydań on-line papierowego „Przewodnika Katolickiego”;
- wszystkich wydań online dodatków i wydań specjalnych „Przewodnika Katolickiego”;
- wszystkich płatnych treści publikowanych na stronie „przewodnik-katolicki.pl”.
Subskrybuj, pogłębiaj perspektywę i inspiruj w rozmowach.
Masz konto? Zaloguj się
Subskrypcja miesięczna

Zyskaj codzienny dostęp do wartościowych treści, które pomagają lepiej rozumieć świat, wiarę i współczesne wydarzenia — gdziekolwiek jesteś i kiedy tylko chcesz.
Co otrzymujesz w subskrypcji?
- Nieograniczony dostęp do wszystkich nowych wydań online oraz bogatego archiwum numerów
- Możliwość czytania aktualnych komentarzy i analiz jeszcze przed wydaniem papierowym
- Dostęp do pełnej zawartości tygodnika w wersji internetowej
- Ekskluzywne materiały publikowane wyłącznie online
- Wygodne korzystanie na telefonie, tablecie i komputerze — w domu, pracy i podróży
- Dodatkowo: e-wydanie każdego numeru w wygodnym formacie PDF
Wypróbuj bez ryzyka
Rozpocznij od 14 dni bezpłatnego dostępu i sprawdź wszystkie możliwości serwisu.
Po okresie próbnym subskrypcja kosztuje tylko 19,90 zł miesięcznie.
↺ Subskrypcja odnawia się automatycznie — możesz zrezygnować w dowolnym momencie.
Subskrypcja roczna

Wybierz dostęp na cały rok i korzystaj z pełni treści w najlepszej cenie — bez przerw i bez ograniczeń.
Co otrzymujesz w subskrypcji?
- Nieograniczony dostęp do wszystkich nowych wydań online oraz bogatego archiwum numerów
- Możliwość czytania aktualnych komentarzy i analiz jeszcze przed wydaniem papierowym
- Dostęp do pełnej zawartości tygodnika w wersji internetowej
- Ekskluzywne materiały publikowane wyłącznie online
- Wygodne korzystanie na telefonie, tablecie i komputerze — w domu, pracy i podróży
- Dodatkowo: e-wydanie każdego numeru w wygodnym formacie PDF
Najlepsza cena
Wybierając płatność roczną z góry, otrzymujesz 25% rabatu i oszczędzasz 66 zł względem rozliczenia miesięcznego.
- Standardowy koszt w skali roku (płatność miesięczna): 239 zł
- Cena po rabacie przy płatności z góry: 173 zł
↺ Subskrypcja odnawia się automatycznie — możesz zrezygnować w dowolnym momencie.













