Zranione Serce i połamany Chleb

Coraz trudniej o bazujący na wzajemnym szacunku i zrozumieniu dialog nie tylko w internecie, mediach, parlamencie, ale nawet w parafiach i rodzinach. Łatwo popaść w zniechęcenie i pokusę wycofania się z życia wspólnotowego. Przy tej duchowej i społecznej ranie Kościół, zwłaszcza w czerwcu, wskazuje na dwa potężne źródła uzdrowienia i pojednania: kult Najświętszego Serca Jezusowego i Eucharystię. Te tajemnice mogą być kluczem do odbudowy relacji opartych na miłości, przebaczeniu i solidarności. 

Byśmy się wzajemnie miłowali
Kult Najświętszego Serca Jezusowego nie jest sentymentalnym nabożeństwem. To głęboka teologiczna prawda o Bogu, który przedstawia się i daje się doświadczyć jako Miłość, i który tę miłość objawił w sposób najbardziej namacalny w ludzkim Sercu swojego Syna. To Serce, przebite na krzyżu, staje się symbolem nieskończonego miłosierdzia Boga wobec grzesznego człowieka i wezwaniem do wzajemnego miłosierdzia między ludźmi. To jest nowe przykazanie, które zostawił nam Jezus: byśmy się wzajemnie miłowali, tak jak On nas umiłował. Kochali nie tylko tych, których kochać nam łatwo, ale też tych, do których miłość jest wyzwaniem. Kochali jak On – wyciągając rękę, nawet jeśli obawiamy się, że może zostać odrzucona, przebita. Jak formować się do tej miłości? Kontemplując przebite Serce Jezusa i adorując Ciało obecne w tak kruchej postaci eucharystycznego chleba. 
Leon XIII w encyklice Annum Sacrum (1899), o poświęceniu całego rodzaju ludzkiego Najświętszemu Sercu Pana Jezusa, przedstawia kult Serca jako lekarstwo na najgłębsze zło przenikające społeczności. Pisze: „Do Niego więc trzeba się uciekać, bo On jest drogą, prawdą i życiem. Jeśli się zbłądzi, należy wrócić na prawdziwą drogę. Jeżeli ciemności opanowały umysł, należy je rozproszyć światłem prawdy. Jeżeli śmierć nas ogarnia, trzeba przylgnąć do życia. Wtedy tylko będzie można uleczyć tak wiele ran, przywrócić powagę prawa, zaprowadzić ład i pokój oraz wytrącić broń z ręki ludzkiej, gdy wszyscy chętnie i z uległością przyjmą panowanie Chrystusa, gdy wszelki język uzna, że Jezus Chrystus jest Panem – ku chwale Boga Ojca”. Dla Leona XIII poświęcenie się Sercu Jezusowemu to nie akt prywatnej pobożności, ale narzędzie odnowy społecznej. Ma ono przywrócić Chrystusa na właściwe miejsce w życiu jednostek, rodzin i narodów, a przez to odnowić fundamenty miłości społecznej, która bez Boga dramatycznie i boleśnie wysycha.
Pius XI w encyklice Miserentissimus Redemptor (1928), wydanej w trudnym okresie międzywojennym, naznaczonym skutkami I wojny światowej i rosnącymi ideologiami totalitarnymi, rozwija myśl poprzednika. Widzi w kulcie Serca antidotum na dwie trucizny niszczące społeczeństwa: nienawiść i materializm. Przekonuje, że w zalewie ludzkich grzechów wciągających niemal cały rodzaj ludzki w otchłań zguby, jest rzeczą konieczną, byśmy uciekli się do tego źródła wszelkiej łaski i miłosierdzia, jakim jest Najświętsze Serce Jezusa. Papież wskazuje, że kontemplacja miłości Chrystusa, symbolizowanej przez Jego Serce, jest jedyną siłą zdolną przezwyciężyć nienawiść i egoizm, które są źródłem konfliktów społecznych.

Wezwani do miłości społecznej
W obliczu targających nami podziałów kult Serca Jezusa przypomina, że prawdziwa jedność i zdolność do przebaczenia nie rodzą się z kompromisu politycznego, kalkulacji socjologicznych czy siły, ale z tego zaczerpnięcia z nieskończonego źródła miłości i miłosierdzia Bożego. Kontemplacja Serca przebitego, które przebacza nawet swoim oprawcom, jest potężnym wezwaniem do porzucenia urazów, nienawiści i ducha zemsty. Po oczyszczeniu się z tych słabości możemy zebrać siły na konstruktywne i realne budowanie dobra.
Serce Jezusa jest symbolem źródła miłości, a Eucharystia jest jej najdoskonalszym sakramentalnym uobecnieniem. To w Eucharystii Chrystus ofiaruje się za nas i jednoczy w jedno Ciało, dając doświadczyć komunii i pozwalając budować komunię.
Benedykt XVI w adhortacji apostolskiej Sacramentum caritatis (2007) ukazuje Eucharystię jako „szkołę miłości społecznej”. Wyjaśnia, że komunia z Chrystusem w Eucharystii domaga się przełożenia na komunię z braćmi: „tylko przez adorację można dojrzeć do głębokiego i autentycznego przyjęcia Chrystusa. I właśnie w tym akcie osobowego spotkania z Panem dojrzewa także posłannictwo społeczne, zawarte w Eucharystii, które ma na celu przełamanie barier nie tylko między Panem a nami, ale także i przede wszystkim barier odgradzających nas od siebie nawzajem”. Papież zapewnia, że Eucharystia uzdalnia nas i pobudza do konkretnego zaangażowania w budowanie społeczeństwa bardziej sprawiedliwego i braterskiego: „Chrystus poprzez pamiątkę swojej ofiary wzmacnia komunię wśród braci, a w szczególności przynagla tych, którzy są w konflikcie, by przyspieszyli pojednanie, otwierając się na dialog oraz budowanie sprawiedliwości. Nie ma wątpliwości, że warunkiem budowania prawdziwego pokoju jest przywrócenie sprawiedliwości, pojednania i przebaczenia. Z tej świadomości rodzi się wola przemienienia również niesprawiedliwych struktur, aby przywrócić na nowo szacunek dla godności człowieka, stworzonego na obraz i podobieństwo Boga. Poprzez podejmowanie tej odpowiedzialności Eucharystia staje się w życiu tym, co oznacza w celebracji”. 
To wezwanie do „miłości społecznej” jest kluczowe. Uczestnictwo w Eucharystii zobowiązuje do działania na rzecz sprawiedliwości, solidarności i pokoju w życiu społecznym, przezwyciężając partykularyzmy i wzajemne oskarżenia. W Eucharystii znajdziemy inspirację do budowania relacji, szukania dialogu, rozumienia drugiej strony, nawet (a może szczególnie) tej, z którą się głęboko nie zgadzamy. Ma uczyć nas solidarności z wykluczonymi, cierpiącymi i zapomnianymi, których podziały często jeszcze bardziej marginalizują. Solidarności, nawet jeśli oni są na różne sposoby inni niż my, inni niż byśmy chcieli. 

Od społeczeństwa podzielonego do komunii
Kult Serca Jezusa i Eucharystia są nierozerwalnie ze sobą związane. Serce Jezusa bije dla nas w Eucharystii. To w Najświętszym Sakramencie Chrystus obecny jest w swoim człowieczeństwie, z przebitym Sercem hojnie rozlewającym miłość. 
Jan Paweł II na Kongresie Eucharystycznym we Wrocławiu w 1997 r. mówił: „Kościół zaprasza nas, abyśmy weszli do tej eucharystycznej szkoły wolności, abyśmy wpatrzeni z wiarą w Eucharystię stali się budowniczymi nowego, ewangelicznego ładu wolności – wewnątrz nas samych, a także w społeczeństwach, w których przyszło nam żyć i pracować”. Cywilizacja miłości to przeciwieństwo cywilizacji pogardy, nienawiści i podziałów. To społeczeństwo, w którym nawet różnice poglądów nie niszczą fundamentalnej więzi braterstwa w Chrystusie i wspólnej troski o dobro wspólne.
Budowa jedności w naszym społeczeństwie wymaga odnowy serc. Chrześcijanie mogą nad nią pracować, zanurzając się w miłości Serca Jezusa, której najpełniejszym sakramentalnym wyrazem jest Eucharystia. Gdy na nowo odkryjemy łaski przebitego Serca i Chleba, który jednoczy, wtedy zaczną goić się rany podziałów, a w ich miejsce wyrastać będzie prawdziwa wspólnota oparta na miłości, przebaczeniu i solidarności  – odzwierciedlająca w świecie miłość samego Boga. To jest droga od społeczeństwa podzielonego do społeczeństwa komunii, zakorzenionego w Sercu, które tak ukochało świat. To zranione, bijące Serce jest poręką naszej nadziei na pojednanie.