Nie zakopuj zaufania

To nie jest przypowieść o talentach rozumianych jako nasze uzdolnienia, ale o zaufaniu i odpowiedzialności za to, co zostało nam powierzone. Jezus mówi o królestwie Bożym, o powierzonym nam dobru i o tym, co z nim robimy. Zbawienia nie osiągamy dzięki cechom osobowości, pracowitemu szlifowaniu charakteru czy rozwijaniu potencjału intelektualnego i artystycznego. Jest ono darem Boga, który przyjmujemy w wierze. Zaufanie Mu uzdalnia nas do życia, w którym nawet potykając się na drodze, możemy powstawać i iść dalej.

Jest tu więc zawarte fundamentalne pytanie o to, w jakiego Boga wierzymy. Pierwsi dwaj słudzy nie wahali się podjąć ryzyka. Odpowiedzieli działaniem na zaufanie, jakim obdarzył ich pan, powierzając im swój majątek. Trzeci ze sług kierował się przede wszystkim lękiem. Bał się utraty powierzonego mu dobra, ponieważ w jego oczach pan był „człowiekiem twardym”. Czy jednak rzeczywiście taki był? A może to właśnie wyobrażenie pana, jakie miał trzeci sługa, nie pozwoliło mu dostrzec możliwości, jakie otwierało przed nim powierzone zadanie?

Można więc powiedzieć, że trzeci sługa pozwolił, by lęk zdominował jego działanie. Jego obraz pana – człowieka twardego i surowego – okazał się tak silny, że nie pozostawił miejsca na zaufanie. Zakopał talent i nie pozwolił mu przynieść owocu. Lęk przed porażką i gniewem pana okazał się silniejszy niż perspektywa rozwoju. To nie ma wiele wspólnego z roztropnością, tak cenną w zarządzaniu, za to ma wiele wspólnego z paraliżem i rezygnacją z życia. Jeśli Boga postrzegamy wyłącznie jako surowego sędziego, który bezwzględnie rozlicza nas z dobrych i złych czynów, może się okazać, że jedynym sposobem postępowania będzie bierność. Być może zapewnia ona wygodę i pozorne bezpieczeństwo, ale z całą pewnością nie przynosi owoców.

Bezpieczeństwo, które budujemy wokół siebie pod wpływem lęku, jest złudne. Życie przecież jest rzeczywistością zmienną i dynamiczną. Nie da się go zakonserwować. Aby kochać i być twórczym, trzeba mieć w sobie odwagę, by wystawiać się na ryzyko odrzucenia, zranienia i niepowodzenia. Nie chodzi o lekkomyślność, ale o głębokie zaufanie, że nasze losy są w rękach Boga. Chodzi również o poczucie wolności w gospodarowaniu powierzonym nam dobrem. Bez tego nie ma wzrostu, a życie zamiera.

Przypowieść o talentach mówi przede wszystkim o relacji z Bogiem, który powierzył nam swoje dobra. Jest owocem bliskości i więzi, a nie kontroli i przymusu. Ta więź oznacza również gotowość do podejmowania ryzyka i zgodę na to, że jego konsekwencją może być porażka czy doświadczenie bezsilności. Taka odwaga rodzi się z zaufania. To dzięki niemu możemy czuć się bezpieczni. Nie dzięki bezowocnej bierności i wycofaniu.

Chrześcijanin jest więc człowiekiem odwagi i zaufania, człowiekiem gotowym na zmianę i niepewność. Może nas ogarniać pokusa wycofania się ze świata, lęk przed krytyką czy pogardą. Możemy dojść do wniosku, że najlepszą odpowiedzią na wyzwania współczesności jest zakopanie skarbu wiary w ziemi, w mylnym przekonaniu, że dzięki temu przetrwa on nienaruszony. Ewangelia wzywa nas jednak do zaufania Bogu, a nie do lęku przed światem.

Co jest bliższe Ewangelii? Kościół, który wychodzi w poszukiwaniu zagubionych owiec, zaprasza do stołu celników i grzeszników, jest gospodą dla poturbowanych przez życie czy Kościół zamknięty przed światem, chroniący swoje skarby niczym muzealne eksponaty? Kościół kalkulujący, że bardziej opłaca się przetrwać w zamrożeniu, czy Kościół, który z miłości wychodzi do świata i czerpie z bezcennej tradycji, pozwalając jej owocować we współczesności?