W świetle wiary

W chrześcijaństwie Światłem oświecającym człowieka jest Chrystus. Jest ono także symbolem łaski Bożej oraz wiary. „Gdy brakuje światła, wszystko staje się niejasne, nie można odróżnić dobra od zła, drogi prowadzącej do celu od drogi, na której błądzimy bez kierunku” (Lumen fidei, 3). Bez światła ostatecznie niemożliwe staje się życie i prawidłowy rozwój człowieka.

Lampa, która oświetla drogę

Wiara ukazana w Lumen fidei nie jest abstrakcyjnym strumieniem świadomości, chwilowym uniesieniem, a wielką obietnicą wpisaną w dzieje Izraela, tworzącą czas i przestrzeń, rzeczywistość obecną również w kulturze. „Światło, które niesie wiara – jak czytamy – związane jest z konkretnym opowiadaniem o życiu, z wdzięcznym wspominaniem dobrodziejstw otrzymanych od Boga i stopniowym spełnianiem Jego obietnic. Wyraziła to bardzo dobrze gotycka architektura: w wielkich katedrach światło dochodzi z nieba przez witraże, na których przedstawiona jest historia święta (12)”. Światło wiary jest otwarciem boskich bram – nie jakiegoś oderwanego od ludzkiego błądzenia i poszukiwania systemu wierzeń.

Wiara w żaden sposób nie jest łatwym pocieszeniem akceptującym postawę bierności, „nie jest ucieczką dla ludzi mało odważnych, lecz poszerzeniem przestrzeni życia” (53). Dzięki Lumen fidei człowiek, którego życie zawsze w taki lub inny sposób naznaczone jest cierpieniem, może przezwyciężyć grożącą mu rozpacz. To nie jest proste, nie dzieje się też automatycznie, ale jest możliwe. Papież Franciszek w następujących słowach wyraża swoją myśl: „Wiara nie jest światłem rozpraszającym wszystkie nasze ciemności, ale lampą, która w nocy prowadzi nasze kroki, a to wystarcza, by iść. Cierpiącemu człowiekowi Bóg nie daje wyjaśniającej wszystko argumentacji, ale swoją odpowiedź ofiaruje w formie obecności, która towarzyszy historii dobra, łączącej się z każdą historią cierpienia, by rozjaśnił ją promień światła” (57).

Życie oświetlone światłem wiary staje się drogą, na której człowiek czyni dobro. Ono zaś jest znakiem bliskości Boga. Nasza kultura straciła zdolność dostrzegania konkretnej obecności Boga, Jego działania w świecie, ale kto chce czynić dobro i kto je czyni, ten zbliża się do Boga i jest przez Niego wspierany (por. 17, 35).

Wspólnota i miłość

Papież kładzie silny nacisk na wspólnotowy wymiar wiary, podkreślając, że w żadnym wypadku nie jest ona sprawą prywatną. Wiara „pozwala zrozumieć architekturę relacji ludzkich, ponieważ dostrzega ich głęboki fundament i ostateczne przeznaczenie w Bogu, i w Jego miłości, dzięki temu oświeca sztukę budowania, służąc dobru wspólnemu (51)”. Wiara jest ważna dla wspólnot, społeczeństw, bo „jeśli usuniemy wiarę w Boga z naszych miast, osłabnie zaufanie między nami, będziemy razem tylko ze strachu i zagrożona będzie stabilność (55)”.

Wiara w tego Boga, który objawia się w Jezusie Chrystusie, jest prawdziwą „skałą”, na której człowiek wezwany jest do budowania życia swojego i świata. Chodzi tu o dar, który nie może być nigdy traktowany „jako fakt oczywisty”, ale który wciąż „trzeba karmić i umacniać” (6). Dzięki wierze możemy dostrzec, że każdego dnia ofiarowana jest nam miłość, która „przemienia nas, oświeca drogę przyszłości i sprawia, że rosną w nas skrzydła nadziei, byśmy przemierzali tę drogę z radością (7)”. Dzięki wierze możemy z realizmem patrzeć w przyszłość, która nas czeka, i żywić pełną zawierzenia ufność.

Światło wiary jest w stanie „rozjaśnić pytania o prawdę, zadawane przez nasze czasy” (34), to znaczy wszelkie pytania, które rodzą się w ludzkim sercu wobec całej rzeczywistości – tak wobec jej piękna, jak i dramatów. Tylko światło, które pochodzi od Boga – od Boga wcielonego, który przeszedł poprzez śmierć i ją pokonał – jest w stanie ofiarować niezawodną nadzieję wobec zła, które dręczy życie człowieka.

Na czym polega życie wiarą?

Wiara jest doświadczeniem obecności Boga we własnym życiu, mocy Bożej miłości.

Jest formą dialogu pomiędzy Bogiem i człowiekiem. Nie tylko człowiek słucha Boga, ale także Bóg słucha człowieka. Wiara nie tylko patrzy na Jezusa, ale patrzy z punktu widzenia Jezusa, Jego oczami: jest uczestniczeniem w Jego sposobie istnienia, w Jego sposobie patrzenia. W wielu dziedzinach życia zawierzamy innym osobom – mamy zaufanie do architekta, który buduje nasz dom, do farmaceuty, który podaje nam lekarstwo, do adwokata broniącego nas w sądzie. Powinniśmy mieć zaufanie do Boga, który nas kocha, wie, co jest dla nas dobre, i prowadzi nas najpewniejszą drogą, choć czasem nie rozumiemy tego, co nas spotyka. Jednak dzięki łasce wiary człowiek otrzymuje jakby nowe oczy. Kto wierzy, ten widzi lepiej, dalej i głębiej; widzi prawdziwie, bo w świetle od Boga. Wiara pomaga budować nasze społeczności na relacjach, których fundamentem jest miłość Boża.

Wierzyć to znaczy powierzyć się miłosiernej miłości, która zawsze przyjmuje i przebacza, wspiera i ukierunkowuje, potrafi prostować największe wypaczenia historii. Dojrzała wiara jest czynna przez miłość, stała, mocna i pewna. Nie zna wątpliwości, a jedynie trudności. I domaga się tego, by ją przekazywać.

Trzeba zintensyfikować refleksję na temat wiary, aby pomóc wszystkim wierzącym w Chrystusa w stawaniu się bardziej świadomymi i ożywić ich przywiązanie do Ewangelii.

Lumen fidei zachęca nas, byśmy jeszcze raz przyjrzeli się światłu, które niesiemy w naszych sercach. Wiara musi się nieustannie rozwijać i – aby to było możliwe – musi się nieustannie karmić poprzez słuchanie i rozważanie słowa Bożego, modlitwę oraz korzystanie z sakramentów.