Kiedy możemy skorzystać z ogólnego rozgrzeszenia i co ono z sobą niesie?

Stojąc na stanowisku, że spowiedź powinna być indywidualna, Prawodawca napisał: Absolucja wielu równocześnie penitentów bez uprzedniej indywidualnej spowiedzi, w sposób ogólny, nie może być udzielona, chyba że... (kan. 961 § 1 KPK). Tak więc, w zwyczajnych warunkach nie może być udzielona, ale istnieją jednak szczególne okoliczności, które rozgrzeszenie bez wcześniejszej indywidualnej spowiedzi mogłyby usprawiedliwić. Kodeks wymienia dwie takie możliwości. Absolucja wielu równocześnie penitentów bez uprzedniej indywidualnej spowiedzi w sposób ogólny może być udzielona, gdy zagraża niebezpieczeństwo śmierci i nie ma czasu na to, by kapłan czy kapłani wyspowiadali poszczególnych penitentów (por. kan. 961 § 1 KPK nr 1). To pierwszy przypadek, i drugi - gdy zaistnieje poważna konieczność, a mianowicie kiedy z uwagi na liczbę kandydatów do spowiedzi brakuje spowiedników, którzy mogliby w odpowiednim czasie należycie wyspowiadać każdego indywidualnie, na skutek czego penitenci bez własnej winy musieliby pozostawać przez długi czas bez łaski sakramentalnej albo Komunii św. Nie istnieje jednak taka konieczność, gdy nie ma wystarczającej liczby spowiedników jedynie z powodu wielkiego napływu penitentów, co zdarzyć się może w ramach wielkich uroczystości religijnych czy przy okazji licznych pielgrzymek (por. kan. 961 § 1 nr 2).

Przypadek związany z niebezpieczeństwem utraty życia nie jest trudny do wyjaśnienia łącznie z podaniem przykładów takiej sytuacji. Możemy łatwo wyobrazić sobie pełen samolot tuż przed katastrofą i jednego księdza, który w tym ostatnim momencie rozgrzesza wszystkich znajdujących się na pokładzie. Ten obecny w samolocie kapłan sam podejmuje decyzję o udzieleniu rozgrzeszenia wszystkim znajdującym się w bezpośrednim niebezpieczeństwie utraty życia pasażerom.

Sytuacja jest inna, gdy myślimy o drugiej ewentualności rozpatrywanej w Kodeksie, a mianowicie sytuacji, gdy istnieje poważna konieczność. Ten temat postaram się jednak omówić w następnym numerze naszego tygodnika.