Passus o przebaczeniu stanowi „wielki finał” Jezusowej mowy o wspólnocie (rozdział 18 Ewangelii św. Mateusza). Możemy być pewni, że żadna ludzka grupa nigdy nie będzie miejscem absolutnej bezgrzeszności. Jej dojrzałość jednak polega na tym, że potrafi i chce stawać się środowiskiem, w którym potknięcia nie eliminują członków – stają się szansą na doświadczanie miłosierdzia.
Pytanie Piotra o przebaczanie „aż siedem razy” wyrasta z realiów życia w Izraelu. W myśli rabinicznej akcentowano konieczność pojednania się z bliźnim przed Dniem Pojednania (Jom Kippur), nakazując wiernym nawet trzykrotne – także w obecności świadków, jeśli trzeba – wyrażenie prośby o wybaczenie. Jezusowa odpowiedź „aż siedemdziesiąt siedem razy” wywraca do góry nogami wszelkie rachunki Prawa, znosi limity, tak naprawdę przesuwając relacje z płaszczyzny sprawiedliwości w przestrzeń czystej łaski. Znajduje to ilustrację w następującej potem opowieści Jezusa o dwóch dłużnikach, która ostrzega nas przed małodusznością i niewdzięcznością. Różnica relacjonowanych długów – 10 000 talentów i 100 denarów – jest astronomiczna: jeden talent to 6000 denarów, jeden denar to jednodniowy zarobek niewykwalifikowanego robotnika lub żołnierza.
Cała ta arytmetyka ma w tle jeden najważniejszy cel: ma pomóc nastroić chrześcijańskie wspólnoty na wielkoduszność i wdzięczność w związku z odpuszczonym długiem wobec Boga, których nic lepiej nie wyrazi niż hojność w przebaczaniu bliźnim. Nie jest i nie ma to być tanie przebaczenie (por. fragment o upomnieniu braterskim, przypomniany w poprzednią niedzielę – Mt 18,15–17). Nie znaczy to jednak, że nie ma być ono wielkoduszne.
Tak rozumiane przebaczenie ma stać się w życiu wspólnoty czymś podobnym do oddechu: przyjmując Bożą łaskę, dokonujemy wdechu, udzielając jej braciom wydechu. Wiadomo zaś, że zablokowanie oddychania musi doprowadzić do duchowej śmierci naszych relacji (S. Fausti). Można też widzieć w przebaczeniu złoto, które sprawia, że kielich, który został rozbity i ponownie złożony w całość, dzięki szlachetnemu kruszcowi wykorzystanemu do połączenia części staje się znacznie więcej wart po naprawie niż przed nią (św. Bonawentura).
CHWILA REFLEKSJI
W jaki sposób przebaczenie jest częścią mojej duchowej drogi?
Po stronie człowieka. Po stronie Ewangelii.
Wypróbuj za 1 zł przez miesiąc lub od razu zakup subskrypcję na rok i oszczędź pieniądze.
Artykuł pochodzi z numeru 37/2026
