Wielka Encyklopedia o Wielkim Człowieku

Jeszcze niedawno wydawało mi się, że coś wiem o życiu Jana Pawła II - tymi słowami Grzegorz Polak rozpoczął spotkanie wspomnieniowe o pontyfikacie Jana Pawła II, połączone z prezentacją pierwszego tomu "Wielkiej Encyklopedii Jana Pawła II". Wgłębiając się w ten pontyfikat, można dostrzec coraz więcej osób i faktów nieznanych powszechnie. Jego bogactwo przeraża. - Pracując nad "Encyklopedią", natrafiamy na dużo wydarzeń nigdzie nieopisanych, mało znanych - dodał redaktor naczelny. W spotkaniu uczestniczyli dwaj przyjaciele Ojca Świętego: ksiądz Adam Boniecki i pan Eugeniusz Mróz. Oni to opowiedzieli mniej znane historie z życia Papieża.

Eugeniusz Mróz, kolega z lat szkolnych i młodości, wspominał spotkania klasowe z Karolem Wojtyłą. Wyznał, że Jan Paweł II bardzo lubi spotykać się z kolegami ze szkoły. W czasie pierwszego spotkania po wyborze Ojciec Święty płakał ze wzruszenia. Nie opuściło go jednak poczucie humoru. Na wypowiedź jednej z żon kolegów: "Przyjechałyśmy razem z mężami" odpowiedział: "Dobrze, dobrze pilnujcie swoich mężów". Ostatnie spotkanie Papieża z kolegami z lat szkolnych miało miejsce w Krakowie, w 2000 roku. Pan Eugeniusz wspomniał wtedy o zbliżającej się 65. rocznicy matury i o 25-leciu pontyfikatu. Padło pytanie, czy nie byłoby dobrze, żeby się spotkać z tej okazji. Jan Paweł II odpowiedział tylko: "Jak Bóg pozwoli".

Kto jest przyjacielem Papieża

Ksiądz Adam Boniecki zauważył, że określenia "przyjaciel Papieża" należy używać przytomnie. Jest ono ostatnio coraz częściej nadużywane. Sam redaktor "Tygodnika Powszechnego" nie czuje się takim przyjacielem. Przyznaje, że Ojciec Święty wpłynął na jego życie, ale to nie upoważnia go do posługiwania się tym tytułem. Jana Pawła II bardzo irytują różne oznaki kultu. Stara się od nich zdystansować. Próbuje przekłuć balon otaczającego go kultu, którego nie chce.

Papieża charakteryzuje specyficzne poczucie humoru, bardzo cienka i przenikliwa złośliwość. Sztuka patrzenia na życie z dystansem, ze zmrużeniem oka. Ksiądz Boniecki wspominał sytuację, gdy któregoś razu przyszedł do redakcji "Tygodnika Powszechnego" ze złamaną nogą. Kardynał Wojtyła popatrzył na niego z kpiną w oczach i powiedział: "To jest tak, jak ktoś najpierw jeździ, a potem się uczy".

Boniecki wspominał też sytuacje, w których widać było słabość Papieża. Kiedyś, tuż przed Wielkim Czwartkiem Ojciec Święty powiedział, że w poprzednim roku zdarzyła się niedopuszczalna sytuacja, w której miał obmywać nogi ministrantom. Na to biskup Dziwisz odpowiedział: "W tym roku też będą ministranci". Ojcem Świętym aż "rzuciło" ze złości: "To ja nie będę nóg umywał". Ale oczywiście obmywał - zakończył opowieść ksiądz Boniecki.

Wiele podobnych sytuacji zostanie opisanych w najnowszej encyklopedii dotyczącej pontyfikatu i osoby Papieża. Z tych opowieści wyłania się obraz Człowieka, który jest wielki w sprawach małych. - Praca nad "Wielką Encyklopedią" jest wspaniałą przygodą - mówił jej redaktor Grzegorz Polak. - Jest to jednocześnie zajęcie bardzo pracochłonne i odpowiedzialne, bo pontyfikat Jana Pawła II jest bogaty w wydarzenia - dodał.

Cała seria ma składać się z 20 tomów i zawierać 4 tysiące haseł, odnoszących się do najważniejszych faktów, wydarzeń oraz postaci, które pojawiły się w życiu Karola Wojtyły. W encyklopedii znajdą się sylwetki wszystkich beatyfikowanych i kanonizowanych przez Ojca Świętego osób. Szczegółowo przedstawione będą miejsca, które odwiedził Papież. Nie zabraknie też najważniejszych dokumentów papieskich oraz najistotniejszych tematów nauczania Jana Pawła II.

Prawie wszystko o polskim Kościele

W tym samym czasie na rynku wydawniczym pojawia się "Leksykon Kościoła katolickiego". - To dzieło służy bardzo wielu ludziom - powiedział ksiądz Prymas o Leksykonie. - Niezwykle cenna jest praktyczna wartość tej pozycji - podkreślił.

Leksykon zawiera kilka tysięcy adresów, opisy funkcjonowania najwyższych instytucji Kościoła katolickiego oraz analizy głównych nurtów życia Kościoła. Pozycja przedstawia charakterystykę każdej polskiej diecezji. Jest to najobszerniejsza część całej książki, stanowiąca jej trzon. W celu ułatwienia poszukiwań najważniejsze informacje diecezjalne zostały zamieszczone na zielonych stronach. Dla przejrzystości istotne elementy życia diecezji znajdują się w oddzielnych rozdziałach.

Autorzy opracowania wiele miejsca poświęcili instytutom życia konsekrowanego i stowarzyszeniom życia apostolskiego. Ponadto znajdziemy w nim również opis działalności wydawnictw katolickich, ruchów i stowarzyszeń w Kościele, a także szczegółowe informacje o duszpasterstwie specjalistycznym.

Jest również część poświęcona fenomenowi polskiego pielgrzymowania. I chociaż nie jest to, jak zauważył Grzegorz Polak, czynnik kontestacyjny wobec władz, to pielgrzymujących ciągle przybywa. Pielgrzymują wszyscy. Starzy i młodzi, wykształceni i niewykształceni, ludzie różnych profesji. Na Zachodzie pielgrzymowanie jest w stanie szczątkowym. W Polsce jest ponad 500 miejsc, do których przychodzą pielgrzymi. Część "pielgrzymująca" przybliża także typowy dzień pielgrzymki i inne ważne sprawy związane z tym przedsięwzięciem. Jest to informacja istotna szczególnie dla tych, którzy dopiero zaczynają pielgrzymowanie.

W "Leksykonie" znajdziemy historię i dynamikę rozwoju organizacji opiekuńczych. Grzegorz Polak wskazał, że jest to dzieło tak istotne, bo Papież zwrócił uwagę na tego rodzaju działalność w czasie pielgrzymki do Polski w 1987 roku. Wtedy to Ojciec Święty mówił o konieczności działania na rzecz ubogich.

"Leksykon" jest przede wszystkim adresowany do specjalistów - dziennikarzy. Przydatny będzie na pewno ludziom zaangażowanym w różnego rodzaju działalność związaną z Kościołem w Polsce. Może okazać się cenny dla osób, które poszukują pomocy, np. rodzicom szukającym szkoły dla dziecka. W "Leksykonie" zgromadzone są adresy wszystkich szkół katolickich. Znajdują się w nim informacje o uniwersytetach i wydziałach teologicznych.

W ostatnich sześciu rozdziałach autorzy zgromadzili analizy różnych sfer życia Kościoła. Znajdziemy tu informacje o duchowieństwie i formacji kapłańskiej, religijności Polaków, katechizacji w szkole, kulturze katolickiej, dialogu ekumenicznym i opis stosunków państwo-Kościół.