dzisiaj jest: czwartek, 24.05.2012 | Imieniny:
Przewodnik Katolicki 44/2011 » Kultura »

Drzwi do sąsiada

autor: Anna Michalska

Historia polsko-niemieckich kontaktów na pewno nie należy do najprostszych. Trudne, ale i ciekawe relacje, z naszym sąsiadem zza Odry prezentuje wystawa „Obok. Polska – Niemcy. 1000 lat historii w sztuce”, która do stycznia przyszłego roku jest prezentowana w Galerii Martin-Gropius-Bau w Berlinie.

 
Dwadzieścia dwa rozdziały
Przeciętny Polak pytany o historię stosunków polsko-niemieckich wymieni zjazd gnieźnieński z 1000 r., bitwę pod Grunwaldem z 1410 r., okres zaborów oraz oczywiście dwie ostatnie wojny światowe. Czasem jednak warto odejść od schematu. Szersze spojrzenie na polsko-niemieckie relacje oferuje berlińska wystawa przygotowana m.in. przez Zamek Królewski w Warszawie. Jest ona naprawdę imponująca: ok. 700 obiektów historycznych oraz współczesnych, w tym 250 dzieł malarstwa, 30 rzeźb, 60 starodruków, 80 rękopisów i 60 grafik. Ponadto ponad 60 dokumentów, 100 obiektów rzemiosła artystycznego, 150 fotografii, materiały filmowe, a także książki. Ale to nie wszystko – można również usłyszeć nagrania muzyczne, m.in. Arnolda Schönberga czy Jana Sebastiana Bacha. Eksponaty pochodzą z polskich, niemieckich i międzynarodowych kolekcji muzealnych oraz prywatnych. Są wśród nich m.in.: Muzeum Narodowe w Warszawie, Muzeum Sztuki w Łodzi, Victoria & Albert Museum w Londynie czy Biblioteka Watykańska.
A wszystko to zgromadzono w 19 salach prestiżowej berlińskiej galerii Martin-Gropius-Bau. Ekspozycję podzielono na 22 rozdziały odpowiadające poszczególnym etapom naszej wspólnej historii. Jak zaznacza kuratorka wystawy Anda Rottenberg, w prezentowanych obiektach „jak w pięknym lustrze sztuki odbijają się zawiłe losy obu narodów”. W zamyśle wieloletniej dyrektor Narodowej Galerii Sztuki Zachęta ma to być „dialog dzieł, pokazanie wpływów kultury polskiej na niemiecką i niemieckiej na polską”. Stąd też łącznikiem poszczególnych wątków wystawy są postaci przynależące do obu kultur, np.: św. Jadwiga Śląska, żona Henryka Brodatego, który zakładał pierwsze miasta śląskie na prawie magdeburskim, czy księżna Jadwiga Jagiellonka, która poślubiła bawarskiego księcia z Landshut.
Nie mogło też zabraknąć odwołań do sacrum.Ekspozycję otwiera sala poświęcona św. Wojciechowi i Rychezie, żonie króla Mieszka II.
Wśród „muzealnych pereł” znalazły się też dokumenty: słynny Dagome iudex, ewangeliarz królowej Rychezy czy pierwsze wydanie Biblii w przekładzie Marcina Lutra.
Niebywałą atrakcją jest monumentalne dzieło Jana Matejki Hołd pruski ze zbiorów Zamku Królewskiego na Wawelu. Bogactwo stylów, epok i wątków zainteresuje na pewno najbardziej wybrednego miłośnika sztuki czy bywalca galerii. Wystawiono prace tak ważnych dla polskiej kultury artystów, jak: Stwosz, Gierymski, Wyspiański, Witkacy, Kantor; mało znane w Niemczech malarstwo gdańskie czy obrazy szkoły monachijskiej skupionej wokół Józefa Brandta. Warto dodać, że w berlińskiej galerii zgromadzono wszystkie znane rysunki Wita Stwosza i rzeźby z krakowskiego i norymberskiego okresu twórczości tego artysty. Wśród wybitnych dzieł sztuki prezentowanych na wystawie podziwiać można także m.in. portret margrabiego Albrechta Hohenzollerna, dzieło Lucasa Cranacha Starszego z roku 1528.
Nie zabrakło też pierwszego wydania wiekopomnego dzieła Mikołaja Kopernika De Revolutionibus Orbium Coelestium z 1543 r. oraz ksiąg z zakresu astronomii i medycyny pochodzących z jego prywatnej biblioteki.
 
Trudny wiek XX
W kolejnych salach pokazywana jest historia XX wieku aż po współczesność. O II wojnie światowej opowiadają instalacje malarskie Józefa Szajny i cykl obrazów Andrzeja Wróblewskiego Rozstrzelania.
Osobną część poświęcono historii lat 80. i polskiemu ruchowi „Solidarność”. Komentarz do różnych wątków wystawy stanowią dzieła artystów współczesnych, m.in.: Mirosława Bałki, Edwarda Dwurnika, Jochena Gerza, Anselma Kiefera, Gerharda Richtera, Wilhelma Sasnala,
Gregora Schneidera, Guenthera Ueckera, Piotra Uklańskiego, Luca Tuymansa i Krzysztofa Wodiczki. Nie pominięto też naszej akcesji do Unii Europejskiej.
Niemiecka wystawa to pierwsze tak szeroko zakrojone przedsięwzięcie kulturalne ukazujące tysiącletnią historię kontaktów z naszym najbliższym zachodnim sąsiadem. Niewątpliwie taki dialog kultury polskiej i niemieckiej ma walor nie tylko dokumentalny, ale i edukacyjny.
Wystawę można oglądać w berlińskiej galerii Martin-Gropius-Bau do 9 stycznia 2012 r.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
oceń artykuł:
0/5 (0)
poprzedni   |   następny wróć
Komentarze dodaj komentarz
  • Nawrócenie ma sens
  •  Z Michałem Lorencem, laureatem nagrody Totus 2011, kompozytorem muzyki do filmów i spektakli teatralnych, rozmawia 

    Dominik Górny 

    więcej »
  • W stronę ikony
  •   W pięćsetletnim monasterze w Supraślu od kilku lat można oglądać najbogatszą w Polsce kolekcję ikon. Ciekawa aranżacja i chóralny śpiew cerkiewny sprawiają, że ikona działa na nasze zmysły i – przede wszystkim – na naszą duchowość.

    więcej »
  • Coś cenniejszego
  •   To nie tak miało się skończyć. Nie śmierć miała postawić kropkę na końcu opowieści o Agacie Mróz-Olszewskiej, tam miały być trzy kropki po zdaniu „i żyli długo i szczęśliwie…”.

    więcej »
  • Muzyka pod obraz
  •   Festiwal Muzyki Filmowej w Krakowie jest w całości poświęcony muzyce tworzonej na potrzeby filmu. Odbywa się już po raz piąty i przyciąga do stolicy Małopolski światową elitę. Przy okazji będzie można przekonać się, jak muzyka wzbogaca obraz i czy broni się sama.

    więcej »
  • Od źródeł do eksperymentu
  •   Festiwal Nowa Tradycja pokazuje dwa oblicza polskiej muzyki ludowej, oba dalekie od tak zwanej cepeliady. Z jednej strony muzykę korzenną i archaiczną, z drugiej – żywiołowe inspiracje z dodatkiem improwizacji i eksperymentu.

    więcej »
  • Zakaz kopiowania Jezusa
  •   Pojawiają się i znikają, aby znowu po jakimś czasie wrócić, jakby nie były wcześniej dyskutowane. Tak można w skrócie określić obecność niektórych tematów w polskim dyskursie społecznym. Tematów, dotykających na różne sposoby religijnej sfery życia człowieka w zderzeniu z codziennością.

    więcej »
  • Siła przeciwieństw
  •   Czy biały, bogaty mieszkaniec Paryża może mieć coś wspólnego z ciemnoskórym złodziejaszkiem z przedmieść stolicy Francji? Najnowszy francuski komediodramat Nietykalni udowadnia, że tak, i to niemało...

    więcej »
  • Uratować Pompeje
  •   Powtarzany przez lata żart archeologów, że Pompeje ginęły dwukrotnie, ostatnio przestał być śmieszny. Faktycznie jesteśmy świadkami tego, że starożytne miasto rozpada się na oczach turystów. Finansowy zastrzyk z Unii Europejskiej powinien uratować Pompeje.

    więcej »
  • Uwierzyć. Na dotyk
  •   z Grzegorzem Górnym i Januszem Rosikoniem, autorami książki ŚWIADKOWIE TAJEMNICY. Śledztwo w sprawie relikwii Chrystusowych, rozmawia Łukasz Kaźmierczak 

    więcej »
  • Festiwal nadziei
  • Jeden z nielicznych międzynarodowych katolickich festiwali filmowych i najprawdopodobniej jedyny na świecie festiwal multimedialny w Niepokalanowie nie otrzymał w tym roku żadnego finansowego wsparcia od Ministerstwa Kultury i Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej.

    więcej »
right
left
Nagroda im. Wł. Pietrzaka dla Przewodnika Katolickiego